Barski ljetopis

"Čedo i njegova đeca“ - dvije generacije Lekića u ateljeu
2022-07-19 20:30 UTC | Galerija “Velimir A. Leković”
“ČEDO I NJEGOVA ĐECA“ – DVIJE GENERACIJE LEKIĆA U ATELJEU
IZLOŽBA RADOVA ČEDA, JOKA I JELENE LEKIĆ

Čedo Lekić bio je prvi topolički vajar, u čiji su atelje u Lamelama dolazile generacije barskih pionira i omladinaca, da krišom vire kako u bakru, gvožđu i kamenu nastaju umjetnička djela.
Čedomir Čeko Lekić (Komarno, Crmnica, 1941) se sa porodicom odmah nakon Drugog svjetskog rata doselio u Gretvu, u Stari Bar. Tu je učio osnovnu školu, a u radionici Jovovića “krao zanat” rada u drvetu. Poslije završene polumature, dobio je stipendiju od Luke Bar i otišao u Titograd da pohađa Industrijsku školu. Tamo su zapazili njegov izuzetan talenat za ručnu obradu željeza. Počeo je 1965. godine ozbiljnije da se bavi umjetnošću, stvarao je radove u bakru, aluminijumu, drvetu, kamenu, skulpture od željeza…
Polovinom 1972. godine upoznao je Đinu Perić, koja će ga punih 40 godina pratiti i podržavati u umjetničkim i životnim poduhvatima. Bila je njegov kritičar, savjetnik i podrška za sve, pa i za umjetnost. Đina i Luka Bar ostali su Čedova konstanta za cio život.
Od 1973. je počeo da izlaže, a u Sutomoru 1974. dobija prvu nagradu na grupnoj izložbi domaće radinosti. Te godine, jedan njegov rad stiže i u Bari, gdje je reljefna slika u bakru sa motivom mora bila izuzetno zapažena.
Novembra 1976. godine dobija najveće opštinsko priznanje – Nagradu oslobođenja Bara i postaje član Udruženja likovnih amatera Crne Gore. Na prvoj zajedničkoj izložbi Udruženja, njegov rad u kestenovom drvetu “Vapaj” dobija nepodijeljene pozitivne kritike. Nizale su se izložbe, grupne i samostalne (Bar 1978, 1980, 1983, 1984, Titograd 1977, Bar 1979 – dvojna izložba sa Muharemom Muratovićem). Njegovi radovi bili su uvršteni u dvije značajne zajedničke izložbe početkom XXI vijeka – “Kamen je znamen” (2000) i “Legenda o gvožđu” (2001).
Preminuo je 8. avgusta 2012. godine. Iza njega su ostali mnogi radovi. Neke je prodavao, neke poklanjao prijateljima i rodbini, a neki krase sale ustanova u Crnoj Gori. Neki plove okeanima, a neki odolijevaju zubu vremena kao grobne biste prijatelja koje je sačuvao od zaborava. Neki su i ukradeni iz sala koje su decenijama krasili.

Čedova đeca Joko (1982) i Jelena (1985) su završili Filozofski fakultet (Italijanski jezik) i Fakultet za turizam, ali su od oca naslijedili dar za likovnu umjetnost. Njihove skulpture krase domove prijatelja, a Joko je, sa apokaliptičnim figurama u gipsu, bio učesnik nekoliko grupnih izložbi u Baru.
Ovo je prva izložba radova Čeda Lekića nakon 38 godina.

Milica Vučković: „Smrtni ishod atletskih povreda“, roman
2022-07-19 21:00 | Dvorac kralja Nikole
MILICA VUČKOVIĆ: „SMRTNI ISHOD ATLETSKIH POVREDA“, roman
moderatorka: Gordana Leković
O romanu:
„Smrtni ishod atletskih povreda“ – roman apsolutne iskrenosti. Eva je snažna, nezavisna žena. Eva je žena koja voli. Eva je žena koja počinje da sumnja u sebe. Eva je žena koja razumije i nalazi opravdanja. Eva je žena koja ćuti i krije modrice. A drugi ništa ne primjećuju ili okreću glavu. Smrtni ishod atletskih povreda je snažna, iskrena, poetična, ali nikako i patetična knjiga koja rasvjetljava kompleksne sisteme manipulacije i njihovu suptilnost. Milica Vučković svoju junakinju potpuno degradira i ogoljava patrijarhalne obrasce u kojima su žene naučene da trpe i vjeruju da to što im se događa nije „tako strašno“.
Proza Milice Vučković je britka, oštra, brza, ona udara snažno i ostavlja bez daha, ne pružajući nam laku katarzu srećnih krajeva. Dekonstruišući romantizovanu „veliku ljubav“, koja mora i treba da boli, kao košmar bezizlazne toksične igre, Vučković prikazuje mehanizme koji omogućavaju da se svakom od nas tako nešto dogodi.

O autorki:
Milica Vučković je rođena 1989. godine u Beogradu. Završila je slikarstvo na Fakultetu primenjenih umetnosti 2012. godine, na kojem je doktorirala 2022. godine. Članica je umjetničkog udruženja ULUPUDS, od 2014. godine sa statusom samostalnog umjetnika, i ima iza sebe preko deset samostalnih slikarskih izložbi.
Prvu knjigu, zbirku kratkih priča „Roj“(Apostrof), objavila je 2014. Za „Jedu ljudi i bez nogu“ dobila je 2017. prvu nagradu na konkursu za kratku priču „Biber”. Godine 2020. našla se u finalu na konkursu FEKP, takođe za kratku priču. Svoj prvi roman „Boldvin“(LOM) objavila je 2018. i on je ušao u najuži izbor za Vitalovu nagradu, kao i za nagradu „Biljana Jovanović”. Za roman „Smrtni ishod atletskih povreda“ dobila je Vitalovu nagradu za najbolju knjigu na srpskom jeziku objavljenu u 2021. godini. Roman je bio i u užem izboru za NIN-ovu nagradu, kao i u najužem izboru za nagradu „Beogradski pobednik”.
Vučković piše i prozu i poeziju, pjesme su joj objavljene u nekoliko književnih časopisa kao što su „Fantom slobode“, pančevački „Rukopisi“, „Povelja“, „Sent“.
Živi i radi u Beogradu i Herceg Novom. Uvijek sjedi u ćošku.

Max Kochetov Quintet: „Altered feelings"
2022-07-20 21:00 - 22:00 | Stari Bar – amfiteatar
MAX KOCHETOV QUINTET: „ALTERED FEELINGS”
Max Kochetov (saksofon), Andreja Hristić (klavir), Boris Šainović (kontrabas), Miloš Grbatinić (bubnjevi) i Zoran Žikić (perkusije)

O kvintetu:
Već više od decenije Max Kochetov kvintet intrigira publiku autorskom muzikom na balkanskoj džez sceni i šire.
Autentičan pristup u nesvakidašnjim okvirima svojih kompozicija, originalan i nadasve prepoznatljiv ton, samo su neki od kvaliteta koji krase ukrajinskog saksofonistu. Max Kochetov koji od 2006. godine živi i nastupa po Srbiji, u dosadašnjem radu predstavio je tri albuma svog kvarteta u saradnji sa eminentnim muzičarima ovih prostora.
Muziku odlikuju ukorijenjeni elementi tradicionalnog zvuka sa primesom modernog izraza u uzbudljivom i nepredvidivom toku.

Biografija:
Max Kochetov rođen je 9. januara 1979. godine u Kijevu (Ukrajina). Muzikom je počeo da se bavi od šeste godine, svirajući harmoniku i klarinet. U osmoj godini počinje da svira saksofon u dječijim duvačkim i džez orkestrima.
Od 1992. do 1997. studira na Kijevskom državnom muzičkom koledžu “R.M.Gliera” –specijalnost saksofon.
Od 1995. član je kvinteta Evgenia Dergunova. Laureat je mnogih džez festivala. 1997. godine odlazi u Erfurt (Njemacka), gdje učestvuje u “Jazz Workshop”-u, u klasi saksofoniste Zbigniewa Namislowskog (Poljska). Časove ansambla pohađa u klasi Johna Taylora (V.Britanija) i
paralelno svira po džez klubovima u Njemačkoj i Francuskoj.
2003. godine postaje laureat festivala “Dodz Junior” i nosilac nagrada: najbolja autorska kompozicija, najbolji izvođač, najbolji džez ansambl.
Od 2006. živi i radi u Beogradu, a četiri godine kasnije postaje prvi alt saksofonista u Big Bendu RTS, istovremeno nastupajući po festivalima u Srbiji i Evropi sa svojim kvartetom.
Sarađivao je sa mnogim muzičarima kao što su: Duško Gojković, Jon Faddis, Brad Leali, Clause Raible, Chuck Findley, Gregory Hutchinson, Bert Joris, Steve Fishwick, Martin Gjakonovski,…

Ilija Đurović: „Sampas", roman
2022-07-21 21:00 | Dvorac kralja Nikole
ILIJA ĐUROVIĆ: „SAMPAS“, roman
Moderatorka: Dragana Erjavšek

O romanu:
„Sampas je poema puta. Sampas je roman. Sampas je muzika.
Od prve do poslednje stranice ove knjige, od Ade Bojane, preko Bokokotorskog zaliva pa do Podgorice, Ilija Đurović rafiniranim književnim stilom pred nas postavlja slike i situacije celog jednog života, života kao traganja za boljim, života kao kolopleta milih i nemilih okolnosti i događaja – onoga što bi se zaista moglo nazvati: život, literatura.
Savremeni crnogorski, odnosno rasparčano-jugoslovenski, odnosno balkanski kontekst – milje je kroz koji likovi ove knjige traže svoj: sampas. Ili spas?
Ilija Đurović vešto sastavlja književni puzzle od kojeg nas katkad podilaze srsi, a katkad milina. Besprekoran stil kojim je ovaj roman napisan čini da ne poželimo da je kraj.
Ali kraj čega? Kraj puta? Kraj traganja? Sampas nam ne dopušta da stavimo tačku.
Sampas je knjiga o ljubavi prema životu, uprkos svemu“.
Bojan Krivokapić

O autoru:
Ilija Đurović rođen je 1990. godine u Podgorici. Piše prozu, poeziju, drame i filmske scenarije. Objavio je sljedeće knjige: Oni to tako divno rade u velikim ljubavnim romanima, priče (Žuta kornjača, 2014); Crne ribe, priče (Žuta kornjača, 2016); Brid, poezija (Treći trg, 2018; nagrada za najbolji neobjavljeni rukopis napisan na BHSC jezicima u okviru Beogradskog festivala poezije i knjige Trgni se! Poezija! 2018) i Sampas, roman (Treći trg, 2021; najuži izbor za NIN-ovu nagradu za 2021. godinu)
Od 2013. živi i radi u Berlinu.

Radomir Petrić i Sabrija Vulić: „Pola vijeka stvaralaštva Muharema Muratovića", monografija
2022-07-22 21:00 | Dvorac kralja Nikole
RADOMIR PETRIĆ I SABRIJA VULIĆ: „POLA VIJEKA STVARALAŠTVA MUHAREMA MURATOVIĆA“, monografija
Moderatorka: Maja Tomović

O monografiji:
Projekat „Pola vijeka stvaralaštva Muharema Muratovića” obuhvata izradu monografije posvećene ovom uglednom crnogorskom slikaru rodom iz Mrkojevića i njegovom vrijednom jubileju od značaja za savremenu crnogorsku likovnu scenu.
Na preko 160 stranica obuhvaćene su sve faze Muratovićevog stvaralaštva, o kojem je stručni sud dao uvaženi crnogorski likovni stvaralac i kritičar Slobodan Slovinić u eseju „Genius Loci”.
Predstavljeno je preko 110 reprodukcija najbitnijih Muratovićevih likovnih ostvarenja, njegove najvažnije izložbe kroz kritike eminentnih istoričara umjetnosti Crne Gore i regiona, kao i umjetnikove pjesme i razmišljanja o aspektima koji su ga oformirali kao stvaraoca.
Projekat je podržao Fond za zaštitu i ostvarivanje manjinskih prava Crne Gore na svom godišnjem konkursu.
Monografiju potpisuje urednički tim Radomir Petrić i Sabrija Vulić.
O autorima:
Radomir Petrić je novinar i urednik portala Feral.bar. Predsjednik je NVU Sua Sponte, dugogodišnji novinar ND Vijesti iz Bara i saradnik više domaćih i regionalnih medija.
Sabrija Vulić, urednik je II programa TVCG i predsjednik Savjeta Muslimanskog naroda Crne Gore. Pokretač je lista “Glas Mrkojevića” i dugogodišnji saradnik brojnih medija iz Crne Gore i regiona.

Variete trio Montenegro
2022-07-24 21:00 | Dvorac kralja Nikole
VARIETE TRIO MONTENEGRO
Dijana Orlandić (flauta), Miroslav Č. Ilić (harmonika) i Petar Dobričanin (gitara)

Program:

G.Hermosa- Anantango
A. Vivaldi- Zima ( I i II stav)
R. Dynes- Tango en skai
R. Galiano- Tango pur Claude
Paco de Lucia- Entre dos Aguas
J.K. Mertz – Madjarska rapsodija

( Petar Dobricanin)

A. Piazzola- Libertango
A. Scnitke- Polka

Biografije:
Miroslav Č. Ilić je rođen 1988. godine u Prokuplju. Osnovno i srednje muzičko obrazovanje stekao je u Podgorici (UŠMB „Vasa Pavić“) u klasi prof. Predraga Jankovića, a Muzičku akademiju završio je na Cetinju u klasi istog profesora.
Kao solista i kamerni izvođač, laureat je na republičkim (2000, 2002, 2006. i 2009. godine) i međunarodnim takmičenjima: „Majski susreti mladih harmonikaša“ Lazarevac (2008.), „Dani harmonike“ Smederevo (2011.), „Italia award“ Pineto (2011.), „37. Međunarodni susreti harmonikaša“ Pula (2012. godine, sa triom harmonika dobitnik i kupa grada Pule sa najviše osvojenih bodova u svim kategorijama).
Nastupao je na međunarodnim muzičkim festivalima Harmonika fest (Crna Gora), Nei suoni dei luoghi (Italija), Carniarmonie (Italija), koncertima u zemlji i regionu. Aktivno sarađuje sa Muzičkim centrom Crne Gore u čijoj organizaciji je odsvirao više koncerata, nastupio je i sa simfonijskim orkestrom i istaknutim gitaristom Milošem Karadaglićem. Svirao je koncerte u organizaciji muzicke fondacije „Santa Cecilia“, pozorišne predstave za Crnogorsko narodno pozorište i Gradsko pozorište Podgorica, svečane akademije… Usavršavao se na majstorskim kursevima kod profesora P. Fjenuka, V. Murze i dr.
Od 2009. godine radi kao pedagog u školi za osnovno i srednje muzičko obrazovanje „Vasa Pavić“ u Podgorici, na predmetima harmonika i kamerna muzika. Njegovi đaci su laureati i dobitnici prvih nagrada.

Dijana Orlandić (1989) je rođena na Cetinju. Niže i srednje muzičko obrazovanje je stekla u Kotoru, u klasi prof. Jasminke Terzić i doc. Žane Lekić. Tokom školovanja osvojila je brojne nagrade među kojima su: I nagrada na Međunarodnom takmičenju u Požarevcu, I nagrada na Međunarodnom takmičenju „Davorin Jenko“ u Beogradu, I nagrada na Međunarodnom takmičenju u Barleti. Pohađala je majstorske kurseve kod istaknutih flautista: prof. Ljubiša Jovanović (Srbija); Karolj Maročik (Srbija); Mishel Debost (Amerika); Matej Zupan (Slovenija); Felix Renggli (Švedska); Vinsent Lukas (Francuska). Kao prva flauta Young Euro Classic orkestra nastupala je u Concert Haus-u u Berlinu, Kaselu, i Splitu, pod dirigentskom upravom Henriha Šifta. Treću godinu studija završila je u Kini u klasi prof. Gouliang Hana. Tokom boravka u Kini, imala je čast da radi sa James Galway-em, najvećim flautistom našeg vremena. Godinu kasnije kao njegov stipendista pohađala je masterclass u Švajcarskoj. Diplomirala je na Muzičkoj Akademiji na Cetinju u klasi profesora Ljubiše Jovanovića. Angažovana je kao profesor u Muzičkoj školi „Vasa Pavic” u Podgorici.

Petar Dobričanin, profesor, rođen je u Podgorici gdje je stekao osnovno i srednje muzičko obrazovanje u klasi Srđana Bulatovića, kod kojeg je završio i Muzičku akademiju na Cetinju. Kao jedanaestogodišnjak je održao prvi solistički koncert i od tada veoma uspješno nastupa kako u zemlji, tako i u regionu. Dobitnik je brojnih nagrada na takmičenjima gitare, a usavršavao se i na majstorskim kursevima kod eminentnih svjetskih profesora gitare kao što su: Oskar Gilja, Kostas Kociolis, Edin Karamazov, Goran Krivokapić, Vera Ogrizović, Gaele Solal i drugi.

Predrag Milović: „Košarkaške i druge priče", kratke priče
2022-07-25 21:00 | Košarkaški teren kod Gimnazije
PREDRAG MILOVIĆ: „KOŠARKAŠKE I DRUGE PRIČE”, kratke priče, (drugo, dopunjeno izdanje)
Moderator: Željko Milović
O djelu:
Riječ je o zbirci priča poznatog košarkaškog trenera iz Bara, koji od 1989. živi u Sloveniji, vodi tamošnje ekipe u kontinuitetu 33. godinu, i oglašava se kolumnama na web-sajtovima i u časopisima.
Knjiga „Košarkaške i druge priče” je podsjetnik na pionirske dane košarke u gradu pod Rumijom, zbirka anegdota, ali i preciznih informacija i zabilješki iz dnevnika koje je Milović decenijama vodio tokom igračke i trenerske karijere. Pored ostalog, čitalac stiče uvid o postojanju prvog neformalnog kluba „Gimnazijalac”, nastanku prvog registrovanog kluba „Mladost”, ulasku u Drugu, pa u Prvu B ligu Jugoslavije, zlatnim danima ženske košarke u Baru tokom osvajanja Lige i Kupa Crne Gore… kroz sentimentalnu prizmu nostalgije za rodnim krajem. Djelo oživljava Bar sedamdesetih i osamdesetih: u njemu su autorovi prijatelji iz djetinjstva i mladosti, košarkaši koji su odavno posljednji put stupili na parket sale, betonski i tereni osnovnih škola, jeftini jugoslovenski hoteli, putovanja na utakmice taksijem, dječaci predugačkih ruku i nogu, djevojčice nježnih pokreta koje se razgoropade na terenu, barake Trudbeničkog naselja, hotel „Agava”, Bedžetijeva slastičara, parapet pored mora, diskoteka „Crveni talas”, „Tarini” autobusi… i lepeza barskih oriđinala koji su ostavili pečat u životu grada, na području od drvenih gatova do Zgrada solidarnosti i Pivnice, od Madžarice do Stare raskrsnice…
O autoru:
Predrag Peđa Milović rođen je 28.09.1959 u Podgorici, ali se preselio u Bar 1966. gdje je završio osnovnu školu „Meksiko”, a zatim i gimnaziju „Niko Rolović”. Studirao je na podgoričkom Pravnom fakultetu u , ali zbog posvećenosti košarci i upisa na Višu trenersku školu u Beogradu 1984. godine nikada nije diplomirao. U Sloveniju se preselio 1989. godine gdje i danas živi sa porodicom. Svoj život je posvetio sportu. Prvobitno se bavio fudbalom, zatim atletikom i odbojkom, a kada je radničko trudbeničko naselje na Madžarici, gdje je živio, dobilo koš zavolio je košarku i ostao joj vjeran.
Knjigu „Košarkaške i druge priče” posvetio je svojim unucima Nikši, Fjodoru i Luki.

Teatar Exit, Zagreb: „Realisti"
2022-07-26 21:30 | Stari Bar – amfiteatar
Teatar „Exit“ Zagreb
Jure Karas
„REALISTI“
Režija: Matko Raguž

Scenograf i autor svjetla: Matko Raguž
Koreografkinja: Ksenija Zec

Igraju: Domagoj Ivanković, Nika Ivančić, Nikola Nedić, Rok Juričić, Fabijan Komljenović
O predstavi:
Svijet srlja u propast, a ljudi u šoping-centre.
Reality show postaje stvarniji od vijesti. Tražimo poslove tamo gdje ih nema, a samo su smrt i kredit neizbježni.
Nepodnošljiva lakoća površnosti dopušta nam misliti da možemo ostvarivati svoje snove bez imalo uloženog truda ili resursa bilo koje vrste.
Diskriminacija, predrasude, neprilagođenost, narušeni raznovrsni međuljudski odnosi.
Realisti nam kroz smijeh govore o haotičnoj realnosti i apsurdnostima vremena u kojem živimo u maniru kabarea kroz parodiju i muzičke komentare.

Riječ kritike:
„REALISTI” ISPRAĆENI STAJAĆIM OVACIJAMA
„Teatar Exit ima novu hit-predstavu – Realiste, kabare kojem se može predvidjeti ‘sudbina’ primjerice Njuški ili do sada nedostižnih Kauboja, definitivno najvećeg hita ovog kazališta. Subotnja premijerna publika ispratila je Realiste stajaćim ovacijama. I bilo je zasluženo, zbog nevjerojatne glumačke energije koja se vratila u kazalište koje od svojih početaka inzistira na glumačkoj izvrsnosti. Tekst Jure Karasa, nije nepoznat zagrebačkoj kazališnoj publici, jer Realiste smo gledali na Danima satire, štoviše – u izvedbi SNG Nova Gorica i u režiji Tijane Zidajnič, bila je to i pobjednička predstava Dana satire 2019. godine. Ovi zagrebački, exitovski “Realisti” su čak i bolji od toga. Možda su i najbolja stvar koja nam se mogla dogoditi u ovim crnim vremenima, predstava u kojoj publika uživa, smije se od početka do kraja, ali smije se na vlastitom sudbinom i nadasve pametnim prikazom naše stvarnosti. Redatelj Matko Raguž i koreografkinja Ksenija Zec stvorili su okvir za glumačke akrobacije i nevjerojatnu zajedničlu igru petoro mladih glumaca. Oni su: Domagoj Ivanković, Nika Ivančić, Nikola Nedić, Rok Jurčić i Fabijan Komljenović.”
Bojana Radović (Večernji list)

NOVI HIT TEATRA EXIT
Exitove predstave uvijek su bile pravi izvedbeni biseri, visokoestetizirane produkcije snažne scenske energije koje su okupljale sjajne, iznimno kreativne umjetnike i glumce, od kojih su mnogi poslije postali velike glumačke zvijezde. Zahvaljujući tomu, to je malo nezavisno kazalište u Ilici 208 sagradilo postojanu bazu obožavatelja, a da pritom u 28 godina postojanja nije bilo prisiljeno odstupiti od svoje misije stvaranja nešto „drukčijeg kazališta“, temeljena na idealu autentične umjetnosti koja neumorno traži izlaz iz okvira konvencionalnoga scenskog promišljanja, pritom uporno u središte svoga stvaralaštva postavljajući glumačko umijeće.
Nova Exitova predstava, komični kabaret Realisti, premijerno postavljen 12. ožujka, apsolutno se nastavlja na dosadašnji niz najvećih uspješnica toga teatra. Komad koji je po predlošku slovenskoga pisca, scenarista i glazbenika Jure Karasa preveo, adaptirao i režirao Matko Raguž, urnebesno je duhovita, izvrsno glumački oblikovana predstava, savršen spoj čiste kreativnosti, oštre socijalne kritike i divnog, sočnog humora.
Kabaretski uobličen satirični niz beskrajno zabavnih narativnih skečeva, Realisti su britka parodija suvremenoga trenutka modelirana na spoju komične estetike bosanskohercegovačke Top liste nadrealista i ekspresivnog, nesputanog, politički nekorektnog montipajtonovskog humora, koja pozornicu pretvara u poligon ozbiljnoga društvenokritičkog teatarskog angažmana. (…)
Bogato protkana iskričavim crnim humorom, spektakularna komedija o tragičnom stanju suvremenoga svijeta pravo je osvježenje na kulturnoj karti Zagreba, primjer izvanredno uigrane kolektivne scenske sinergije i pravi kreativni biser koji temama, pristupom i izvedbom dokazuje da je kazalište još itekako relevantan medij, da je itekako u dodiru s našom stvarnošću i da može biti itekako zanimljivo suvremenoj publici.
Ukratko, zagrebački Teatar Exit ponovo ima hit.”
Gea Vlahović (Vijenac)

Pozorište „Deže Kostolanji“ Subotica/Kosztolányi Dezső Színház: Vitezovi “Lake male”
2022-07-27 21:30 | Ljetnja pozornica Doma kulture
Pozorište „Deže Kostolanji“ Subotica/Kosztolányi Dezső Színház
Vitezovi “Lake male”
Režija i scenografija: Andraš Urban

Dramaturzi: Kornelija Goli i Tamaš Olah
Kompozitor: Arpad Serda
Kostimografkinja: Marina Sremac
Asistentkinja kostimografkinje: Senka Ranosavljević
Koreografkinja: Timea Filep
Asistentkinja reditelja: Žofija Serda
Igraju: Timea Filep, Andrea Verebš, Dina Dedović Tomić, Blanka Horvat, Gabor Mesaroš, Boris Kučov, David Buboš
Učesnici video snimaka: Marta Bereš, Emeše Nađabonji, Arpad Mesaroš, Imre Elek Mikeš

Riječ dramaturškinje:
„Posegnuli smo za praoperetom, koja se nije ustručavala od izrugivanja politici ili javnosti, za ironijom. Ovo je šarolika predstava, uspostavili smo šaroliku strukturu sa pesmama, šalama, ali bavili smo se i sopstvenom tradicijom, što je veoma važno. Osvrćemo se na istoriju vojvođanskog mađarskog pozorišta, na baštinu kojoj pripadamo, koja predstavlja organski deo ovog operetskog sveta, što će publika moći da vidi na sceni.”
Tamaš Olah

Riječ reditelja:
Siže predstave staje u nekoliko reči: glumcima je dozlogrdio njihov položaj i formirali su sindikat. Pod rediteljskom imaginacijom, uz improvizacije glumaca, dobija se dvočasovna opereta sa mnogo pesme, igre, humora, ali i ironije. Opereta je popularna forma u mađarskom kulturnom miljeu i specifičan momenat. Ipak, mi nismo izabrali žanr, ja se ne bavim žanrom, niti me zanima, niti mislim da je to bitno pitanje, ali žanr je nastao tokom procesa proba, naravno, uz našu želju da predstavu vodimo u pravcu varijetea.
Često se postavlja pitanje zone komfora, to jeste teško, ali ima izazova u tome da prevaziđeš svoje granice. Veoma brzo shvatimo da smo ušli u rutinu, to ubija naše scene. Rutina je, u stvari, najveći otrov za umetnost. Probijanje određenih ograničenja upravo je protivotrov. Ali pitanje je i o čemu možemo i o čemu smemo da govorimo.
Andraš Urban

Riječ kritike:
(…) Savremeni teatar, barem onaj koji poput „Deže Kostolanjija“ odbija da svede sebe na zabavu za dokonu publiku – ne samo da je odustao od podražavanja života i od tako shvaćene glume nego insistira na potrazi za istinom o tom životu. Današnje istraživačko pozorište preispituje odnose između stvarnosti i teatra ne pristajući da bude imitacija života i pokušava da na umetničke načine u teatru generiše autentičan život. Takvom pozorištu više nisu potrebni glumci izvođači nego glumci kreatori. Da li je, međutim, savremeno pozorište svim svojim segmentima spremno za ovakve izazove, i da li su baš svi glumciu stanju da participiraju u takvom teatru?
(…) Postepeno se, dakle, u Vitezovima ՚Lake male՚ razgrću zavese koje prikrivaju autentično utemeljenje ove pobune u teatru, da bi, posredstvom tipično malograđanskog žanra, na pozornicu stupilo i sve ono što uz taj žanr i tu estetiku logično sledi. Naspram autentično umetničkih preispitivanja istine o životu i stvarnosti, od teatra se danas zahteva da bude zabavan, a sa zabavom ide i zaborav koji lako vodi u samozaborav.
(…) Urban se u predstavi poigravao i vlastitim rediteljskim pristupom teatru. Atraktivnom operetskom koreografijom, koju je osmislila Timea Filep, vešto i promišljeno, ali i samoironično, razgrađivao je svoju rediteljsku svedenost; operetski kupleti sada imaju funkciju songova, a sadržaj njihovih tekstova dobija ironičnu snagu na koju nas je ovaj reditelj navikao. Ujedno, Urban je i autor scenografije: u prvom delu predstave scenski proctor je sveden na praznu pozornicu, dok nas u drugom tri velika platna banalnošću svojih motiva – predeo s drvetom, razigrani jeleni na poljani te fontana na pustoj livadi s plavim nebom kojim krstare oblačići – upućuju na kič kao temelj operetskog pogleda na svet. Na tragu Abrahama Mola i njegove studije „Psihologija kiča – umetnost sreće”, Urban pokazuje kako operetski kič ne samo što čini svakodnevni život prijatnim nego i na koji način teatar, želeći da u kontekstu tiranije tržišta ugodi gledaocu (koji je postao kupac umetnosti), uspostavlja konkretne rituale koji taj život čine lepšim. No, isto tako, reditelj ukazuje i kuda prepuštanje kiču vodi – i umetnike i publiku. Srećom, Andrea Verebeš, Blanka Horvat, David Buboš, Dina Dedović Tomić, a naročito Timea Filep, Boris Kučov i Gabor Mesaroš evidentno nisu glumci koji se pobune protiv teatra kakav pravi Andraš Urban. Ne samo da su iskazali volju i predanost da učestvuju u ovoj „pobuni“ nego su savršeno balansirali između različitih estetika i raznovrsnih zadataka koje je reditelj stavio pred njih, bili su i pomalo zbunjeni pozorišni debitanti, i uspaljeni pobunjenici, ali i sjajni učesnici operetskog spektakla. Svakako su doprineli da nastane nova, odlična i uzbudljiva predstava Pozorišta „Deže Kostolanji“, ali i još jedna tačka scenske smelosti i pameti na sve skromnijoj mapi ovdašnjeg teatarskog života.
Aleksandar Milosavljević
(Kritika je deo projekta „Kritičarski karavan“ koji realizuje
Udruženje pozorišnih kritičara i teatrologa Srbije, pod pokroviteljstvom Ministarstva kulture i informisanja)

O reditelju:
Andraš Urban (Senta, 1970) studirao je na Akademiji umetnosti u Novom Sadu u klasi Vlatka Gilića i režirao u Narodnom pozorištu u Subotici. Devedesetih godina napušta studije i vraća se u Sentu da bi 2000. diplomirao u klasi Bore Draškovića. Po završetku studija započinje njegov profesionalni angažman u pozorištu „Deže Kostolanji” u Subotici, čiji je sadašnji direktor. Bogati rediteljski opus Andraša Urbana svedoči o njegovom raznolikom interesovanju i traganju za novim, alternativnim pozorišnim izrazom.
Nagrađen je brojnim i značajnim nagradama na pozorišnim festivalima (Bitef, 1992, Festival alternativnog teatra Mađarske, 2003. i 2004, Sterijino pozorje 2011. i 2016, Infant, 2008) ali svakako treba izdvojiti prestižnu nagradu „Mari Jašai” koja se dodeljuje kao najznačajnija nagrada Mađarske za pozorišnu umetnost čiji laureat postaje 2008. godine.

Amira Medunjanin
2022-07-28 21:00 | Ljetnja pozornica Doma kulture
AMIRA MEDUNJANIN & ANTONIO VRBIČKI, ATILA AKSOJ, RIAD GUZIN

Biografija:

Amira Medunjanin je rođena u Sarajevu, 23. aprila 1972. godine.
Od samih početaka svoje karijere traži odgovarajući pristup tumačenju i predstavljanju tradicionalne muzike jugoistočne Europe i pokušava se usredsrediti na onaj dio naše umjetnosti iz perspektive modernog svijeta koji nas okružuje.
Njena opčinjenost ljepotom usmene tradicije ovih prostora navela ju je da se posveti stvaranju specifičnog umjetničkog izraza koji nije sastavni dio muzičkih trendova, ili kompromisa kako bi se uklopio u postojeće muzičke kalupe. Kroz rad s profesionalnim umjetnicima i mnogobrojnim koncertima uspješno predstavlja kulturu s ovih prostora, odnosno balkansku tradicionalnu muziku na svjetskoj World Music sceni. Odlično poznavanje engleskoga jezika olakšalo je predstavljanje jedinstvenog koncepta projekata u zapadnoj Evropi i šire.
Muzički novinar Garth Cartwright naziva je “bosanskom Billie Holiday” poredeći način na koji se Amira igra sa sevdahom, nalazeći novi kontekst i formu u tradiciji staroj stotinama godina.
Dobitnica je, između ostalih, i prestižne nagrade La plue belle voix feminine 2012 (Najbolji ženski vokal 2012. godine) Fondacije Orange (Francuska, Marseille, Babel Med Music festival).
Takođe je dobitnica nagrade PORIN za najbolju žensku vokalnu izvedbu u 2020. godini i najbolji album svjetske muzike 2020. godine.
Gostovala je na albumu Bal-Kan: Honey and Blood, čuvenog katalonskog umjetnika Jordija Savalla, s kojim aktivno sarađuje i nastupa širom svijeta.
U prethodnom razdoblju od devetnaest godina vlastitim je snagama objavila jedanaest nosača zvuka koji su obuhvatili muzičko nasljeđe Bosne i Hercegovine s osvrtom na regionalnu perspektivu.

Izložba radova Milovana Mikija Radulovića
2022-07-30 21:00 | Dvorac kralja Nikole
IZLOŽBA RADOVA MILOVANA MIKIJA RADULOVIĆA

Biografija:
Milovan Miki Radulović rođen je 1947. godine u Nikšiću. Pedagošku akademiju, grupa likovno vaspitanje završio je 1972. godine u Nikšiću. Pet godina kasnije diplomirao je na Fakultetu likovnih umjetnosti u Beogradu u klasi prof. Miloša Bajića, a 1980. godine magistrirao kod prof. Radenka Miševića, na istom fakultetu. Član je ULUCG-a od 1987. godine. Pripadao je umjetničkoj grupi ”Generacija 9” .
Priredio je oko 30 samostalnih i učestvovao na preko 200 grupnih izložbi u zemlji i inostranstvu: Nikšić, Podgorica, Beograd, Novi Sad, Skoplje, Pančevo, Rijeka, Trst, Bar, Herceg Novi, Bari, Rim, Pariz i dr. Dobitnik je više stručnih nagrada, među kojima nagrada Oslobođenja grada Nikšića. Radio je kao profesor likovnog vaspitanja u Gimnaziji u Nikšiću. Bavi se slikarstvom, akvarelom i crtežom.

Aleksandra Vojvodić Jovović, veče solo pjesama
2022-07-31 21:00 | Dvorac kralja Nikole
ALEKSANDRA VOJVODIĆ JOVOVIĆ (sopran), veče solo pjesama
Mr Aleksandra Vojvodić Jovović je rođena u Baru, gdje je završila nižu muzičku školu. Nakon niže završava srednju muzičku školu ,,Vasa Pavić“ u Podgorici i to dva odsjeka – teoretski i odsjek za solo pjevanje u klasi prof. Larise Dašić Simović. Muzičku akademiju – teoretski odsjek završila je na Cetinju , nakon čega se upisuje na Muzičku akademiju u Sarajevu, odsjek solo pjevanja u klasi primadone prof. Radmile Bakočević. Magistrirala je solo pjevanje 2013. u klasi mr Aleksandre Ristić.
Iza sebe ima veliki broj nastupa i solističkih koncerata u Crnoj Gori i inostranstvu, od kojih izdvaja koncerte u Moskvi, Milanu, Istanbulu, Sarajevu, Skoplju, Zagrebu, Rijeci, Puli, Splitu, Ljubljani, Beogradu. Sarađivala je sa poznatim ansamblima, dirigentima i operskim pjevačima. Snimila je CD pod nazivom Korijeni, sa crnogorskim pjesmama obrađenim u new age stilu. Sa kolegom Aleksandrom Basarabom je uradila obrade crnogorskih pjesama za glas i klavir, a povodom 10 godina od obnove Nezavisnosti snimila je pjesmu i spot Iskra vječnog plamena. Trenutno radi kao prof. solo pjevanja i aktivna je na muzičkoj sceni Crne Gore .

Željko Milović i Anto Baković: „Bar. Događaji.", izložba fotografija
2022-08-01 20:30 | Korzo kod statue Popa Dukljanina
ŽELJKO MILOVIĆ I ANTO BAKOVIĆ: „BAR. DOGAĐAJI.“, izložba fotografija
O izložbi:
Izložba starih fotografija „Bar. Događaji.“ je nastavak prošlogodišnje postavke „Bar. Ljudi.“ u saradnji NVO Mediteran Multimedia i Barskog ljetopisa. Cilj izložbe je podsjećanje na ljude koji su ugradili dio sebe u temelje modernog i savremenog Bara i događaje koji su promijenili izgled i funkcionisanje grada i opštine. Postavka na atraktivnom mjestu, barskom korzou, omogućava da fotografije vidi mnogo veći broj ljudi, Barana i njihovih gostiju, nego što bi bio slučaj u zatvorenim prostorijama. Na izložbi „Bar. Događaji.“ biće izloženi snimci iz fundusa višedecenijskog hroničara objektivom Anta Bakovića, ali i radovi drugih, mahom anonimnih fotografa, iz prve polovine XX vijeka.

O autorima:
Željko Milović (Bar, 1968) je književnik, novinar i publicista, urednik portala Bar Info. Prvi je laureat godišnje nagrade časopisa „Komun@“ za promociju i valorizaciju kulturne baštine Crne Gore i dobitnik književne nagrade „Ćamil Sijarić“ za zbirku pripovijetki. Autor je 12 knjiga poezije i proze, samostalni autor ili koautor 8 monografija i prigodnih publikacija o Baru, te jedne monografije o crnogorskoj pop-rock muzici. Autor je i dokumentarnog filma „Bar na vremenskoj kapiji“. Urednik je u izdavačkoj kući „Mediteran Multimedia“ iz Bara. Ovo je treća izložba fotografija i memorabilija koju potpisuje Željko Milović („Najljepše su pjesme tebi ostale – prve tri decenije barskog pop-rocka“, „Bar. Ljudi.“).

Anto Baković (Split, 1947) fotografijom profesionalno počinje da se bavi krajem šezdesetih godina, kao mladi hipik koji je lutao širom SFRJ, kada su mu prvi radovi objavljeni u „Slobodnoj Dalmaciji“. Od januara 1977. živi u Baru. Slobodni fotograf postaje 1986. godine, a dvije godine kasnije pokreće poznati foto-video studio „Yugophoto“. Njegove fotografije iz Bara objavljivali su svi važniji dnevni i revijalni listovi sa prostora nekadašnje Jugoslavije. Imao je nekoliko samostalnih izložbi („Ne žmurimo pred lošim stvarima“, „NATO u misijama mira – Bar južna vrata Jadrana“, „Topolica u oku Anta Bakovića 1977-1990“, „Četrdeset godina od zemljotresa 1979“…) i učestvovao u velikom broju grupnih i on-line postavki. Autor je zbirke poezije „Obično oko nasukano“ i koautor knjige “Tradicionalna barska kuhinja”. Bio je jedan od prvih članova Udruženja književnika “Ars Antibari”, član uprave Biciklističkog kluba Bar, predsjednik Udruženja ronioca Bara, jedan od osnivača Društva Dalmatinaca u Baru, predsjednik NVO Mediteranski centar fotografije, pokretač „Mont press photo“ konkursa za najbolju novinsku fotografiju u crnogorskim medijima, jedan od pionira barskog internacionalnog TV festivala za čije je prvo izdanje usnimio film, pokretač projekta „Omnia Vita Ex Mare”… Danas je urednik portala „Jedro“.

Mirsad Kurgaš: „Česme (hajrati i zadužbine u barskom kraju)"
2022-08-01 21:30 | Dvorac kralja Nikole
MIRSAD KURGAŠ: „ČESME (HAJRATI I ZADUŽBINE U BARSKOM KRAJU)
Moderator: Radomir Petrić

O djelu:
SVJEDOČANSTVO O KULTURI PROŽIMANJA TRIJU RELIGIJA
“Knjiga “Česme, hajrati i zadužbine u barskom kraju“ autora Mirsada Kurgaša predstavlja značajan doprinos istraživanju ukupnog kulturnog nasleđa barskog kraja. Kurgaš je na veoma kvalitetan način uspio da istraživački obuhvati impozantan broj zadužbina iz različitih vremenskih perioda koje u cijelosti ili djelimično i danas postoje a svjedoče po izuzetnoj razvijenoj kulturi življenja u ovom drevnome gradu na obali Jadranskoga mora. Doima se izuzetno kvalitetni i njegov originalni i nepristrasni pristup jer obrađuje zadužbine i javna dobra te i druge objekte kako bošnjačko, albanske, muslimanske tako i srpske, crnogorske, albanske, pravoslavne – katoličke spomenike što svjedoči o kulturi prožimanja triju religija koji izgrađuju poseban identitet ovoga kraja, posve originalan i autentičan. Također njegov istraživački osjećaj usmjerio ga je ispravno da u svom djelu podjednako tretira spomenike iz urbanog i ruralnog okružja ovog prostora čime je postigao da čitalac ima cijelovitu sliku svih oblika društvenog osjećaja i
odgovornosti spram drugih u svom neposrednom okruženju. Način obrade svakog pojedinačnog spomenika izuzetno je precizan, podkrijepljen adekvatnim činjenicama, kao i prilozima fotografije svakog od tih spomenika uz transcript epitafa koji sadrže poruke htitora i vakifa i najčešće podatke o njima, povodima izgradnje te datumima datiranja spomenika. Kod pojedinih spomenika čak ima i izvore, to jest autentična svjedočenja starosjedilaca da je na njima u prethodnim vremenima stajao drugi zapis, kao što je slučaj kod česme na
lokalitetu Gornji Stari Sušanj.
Odabir rada na ovakvom istraživačkom projektu predstavlja visprenost Mirsada Kurgaša, jer su ovakvi hajrati i zadužbine najbolji svjedoci prisutnosti nekog naroda na određenom lokalitetu. Njima se, posebno kod onih koji imaju sačuvane autentične zapise, potvrđuje prisustvo i uvriježenost nekog naroda na tom prostoru. Pored toga oko česama su se, kao javnih dobara, uvijek okupljali ljudi i one su predstavljale neku vrstu sastajališta te nerijetko orijentira i simbola – što svjedoči o tome da predstavljaju važan biljeg koji je narodu služio kao putokaz i smjernica. To zapravo znači da se oko njih odvijao život, te su stoga nerijetke legende, mitovi, hićaje, skaske I druge priče koje je Kurgaš vrlo uspješno inkorporirao u svoj tekst sa preciznim izvorima njihovog bilježenja.
(…)Ovo djelo ozbiljan je prilog i važan polazični materijal za neke buduće istraživače koji se budu htjeli baviti izradom kulturno – historijske monografije barskog kraja, jer je na mikroplanu kroz uzorak tek jednog dijela znamenitosti sveobuhvatnim pristupom dokazalo svu slojevitost, bogatstvo i trajnost naroda na ovome prostoru. S druge strane, može poslužiti i kao veliki znak upozorenja da se priličan broj ovih hajrata i zadužbina restauriraju, obnove i zaštite od daljnjeg urušavanja I propadanja. Istraživačka dosljednost i upornost Mirsada Kurgaša dovela je do toga da u svojoj knjizi obradi čak i one skoro pa upotpunosti nestale objekte ove vrste, čime je učinio značajnu uslugu onim institucijama i odgovornim ljudima u njima koje trebaju voditi brigu o njima.
Iz svih probrojanih razloga knjigu “Česme, hajrati i zadužbine u barskom kraju“ toplo preporučujemo jer smatramo da je veoma važan doprinos kako kulturi pamćenja i sjećanja tako i istraživanju, zaštiti i očuvanju kulturno – historijskog nasleđa ne samo Bara i Crne Gore već šireg balkanskog prostora jer se kroz prožimanje ovih spomenika ustvari jasno oslikava I prožimanje najznačajnih naroda ovog prostora. Isto tako, knjigu preporučujemo kako stručnoj javnosti tako i širim čitalačkim krugovima koji će se kroz nju moći podrobno I naučno utemeljeno informirati o svim važnim objektima ove vrste u barskome kraju, ali i naučiti kulturi zajedničkoga života i dijeljenja jednog prostora sa drugima i drugačijima.”
Dr Jahja Fehratović

O autoru:
Mirsad Kurgaš (1961, Bijelo Polje) diplomirao je na Višoj školi unutrašnjih poslova u Beogradu. Kao student, bio je predsjednik partijske organizacije na VŠUP u Zemunu. U periodu od 1984. do 1992. godine radio je kao Viši inspektor u službi Republičkog ministarstva unutrašnjih poslova. Od 1997. godine živi i radi u Baru kao samostalni preduzetnik Zlatarskooptičarske radnje “Mirza”.
2010. godine osniva NVO “Broj 19 – Number 19”, sa ciljem promovisanja i afirmacije vjerskog, kulturnog i istorijskog nasljeđa crnogorskih građana islamske vjeroispovijesti kao autohtonog evropskog naroda, kao i revitalizacije i očuvanja vjerske i kulturne baštine i međusobnog upoznavanja i dijaloga uz širenje kulture, mira, tolerancije, razumijevanja i suživota među narodima, vjerama i kulturama u Crnoj Gori i šire.
Kao rezultat naučno-istraživačkog angažovanja u oblastima revitalizacije i očuvanja vjerskog i kulturnog identiteta crnogorskih građana islamske vjeroispovijesti (promocije knjiga, okrugli stolovi, tribine, izložbe…) kao i aktivnosti na humanitarnom planu bez obzira na rasu, pol, vjeroispovijest kako u Crnoj Gori tako i van nje, objavio je i preko tri stotine članaka, a uz to je i zaslužan za proglašenje Mevluda Hafiza Gaševića kao nematerijalnog kulturnog dobra Crne Gore. Suosnivač je džemata “Novi Bar” i prve Islamske knjižare u Baru.
Kao autor i dopisnik agencije SANA, objavio je i brojne članke u Glasu Islama i Reviji Sandžak.
Otac je troje djece i djed sedmoro unučadi.

Feđa Štukan: „Blank", roman
2022-08-02 21:00 | Dvorac kralja Nikole
FEĐA ŠTUKAN: „BLANK“, roman
Moderatorka: Marija Šušter

O djelu:
Autobiografski roman glumca Feđe Štukana, bi se s pravom mogao svrstati i među istorijske udžbenike. Napisan je na nagovor Anđeline Džoli i Breda Pita kao moguća građa za igrani film. Od snajperiste u specijalnim jedinicama u ratu, beskućnika i heroinskog ovisnika u miru, pa sve do reflektora holivudske “”A”” produkcije. Priča o životu i smrti, politici i vjeri, mržnji i ljubavi.
Blank surovo i bez licemjerja demistifikuje bosanski rat koji vode lokalni lopovi, aminuju hodže i popovi, a koriste političari svih fela. Blank je i demistifikacija religije. Ova knjiga demistifikuje i državu koja ubija vlastitu djecu, a predstavlja na kraju i demistifikaciju međunarodne politike koja, uz šampanjac, kavijar i diplomatski humor posmatra predstavu i aplaudira glumcima koji stvarno umiru na životnoj pozornici pretvorenoj u gladijatorsku arenu.
Ova knjiga se čita u jednom dahu. Štukan piše veoma direktno, kratko i jasno, puca pravo u glavu, bez suzdržavanja i viška riječi. Knjiga Blank je stvarna, surova, bolna, tragikomična, nevjerovatna, svedena na nivo običnog čoveka.
„Ovo je knjiga koja nikada nije ni trebala biti objavljena pa sam, misleći da to niko nikad neće čitati, imao slobodu da napišem sve.”, Feđa Štukan.

O autoru:
Feđa Štukan rođen je u Sarajevu 28.01.1974.godine. Diplomirao je glumu u klasi Mustafe Nadarevića i Aleksandra Jevđevića, a na istoj Akademiji scenskih umjetnostosti Univerziteta u Sarajevu je i magistrirao.
Jedan je od rijetkih glumaca sa naših prostora koji je imao priliku da glumi s oskarovcima poput Benisia del Tora, Kolin Firta, Tim Robinsa, Ben Kingslija, kao i u filmovima Terensa Malika, Marka Vinterberga, Andjeline Džoli. Štukan je takođe prisutan u ex-yu kinematografiji, u filmovima „Zgarište“, „Gori vatra“, „Nafaka“, „Top je bio vreo“, „Nečista krv“, serijama „Klan“, „ Kotlina“ i mnogim drugim. Stalni je član Kamernog teatra 55 iz Sarajeva. Strastveni je pilot, padobranac, motorista, ali i predavač teorijske grupe predmeta u Pilotskoj školi u Sarajevu.
Roman „Blank“ objavio je 2019.godine i ovo intrigantno autobiografsko štivo za kratko vrijeme postalo je najčitanije djelo na prostorima bivše Jugoslavije.

Barski ljetopis i Gradsko pozorište Podgorica: „Bez portfelja"- PREMIJERA
2022-08-03 21:30 | Ljetnja pozornica Doma kulture
Gradsko pozorište Podgorica i „Barski ljetopis“
Tekst: Stevan Koprivica
„BEZ PORTFELJA“
Režija: Branislav Mićunović

Dramaturgija: Dragana Tripković
Scenografija: Marko Petrović-Njegoš
Kostimografija: Lina Leković
Asistentkinja reditelja: Branka Knežević

Igraju: Dubravka Drakić, Dušan Kovačević, Simo Trebješanin, Ivana Mrvaljević, Jelena Nenezić Rakočević, Miloš Pejović, Omar Bajramspahić, Ivona Čović Jaćimović i Vahidin Prelić.

Riječ pisca:
Imao sam nakanu da napišem još jednu komediju. Ispočetka, postojala je namjera da se oslonim na Branislava Nušića, kao što se on oslanjao na Gogolja. Da
napravimo ogled – šta bi bilo sa njegovom ministarkom u našem vremenu, u našim prostorima. Stvarnost vremena u kojem živimo, ova neviđena kolekcija oksimorona, ubijedila me je /dodajmo tu i argumentacije reditelja Branislava Mićunovića/ da je izlišno i deplasirano praviti transmisiju Nušića u naše okolnosti.
Sveli bi se na, ko zna koju po redu, reciklažu. Inicijalni motiv postoji, sve ostalo je proizvod ličnog viđenja aktuelnog herbarijuma, u kojem su presovane halucinantne
biljke, čije derivate sami sebi svakodnevno ubrizgavamo. Od tužne komedije „Bez portfelja” se pretvorilo u horor komediju, čiji junaci nisu čudovišta i zombiji, nego neki „slični nama”, kako bi rekao Aristotel. Ili je ovdje ipak riječ o čudovištima?
Stevan Koprivica

Riječ reditelja:
„Čovječanstvo se toliko prozlilo da mu više ne vrijedi fabulizirati“, napisao je Vladan Desnica u komentaru svog esejizovanog romana „Proljeća Ivana Galeba“.
Od te konstatacije, koje sam se bezbroj puta sjetio radeći ovu predstavu, prošlo je više od šezdeset godina, a mi smo gradirali zlo.
Zalud prividi civilizacijskog napretka, zalud.
Čini se da smo mi posebno nadareni za takvu vrstu gradacije.
Zato sam od Stevana Koprivice zatražio tekst koji se neće bazirati na fabuli, nego na vivisekciji fenomena naših svagdašnjih malformacija.
Nijesam u rediteljskom postupku krivio druge, već sam, zajedno sa ansamblom, sklonio zastore sa zrcala u kome se ogledaju naši mrakovi.
U nekoj vrsti pozorišnog egzorcizma suočavali smo se sa zlom i njegovim modifikacijama, glupošću, sujetom, pohlepom, izdajom, koja je postala paradigma vremena.
Dozvoljeno je, u samoodbrani, i nasmijati se tim odrazima, ali nas to neće spasiti od usuda gubitništva.

Branislav Mićunović

O reditelju:
Branislav Mićunović rođen je u Podgorici.
Pozorišni je reditelj. Radio je kao profesor glume na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu. Režirao je u pozorištima u Beogradu, Novom Sadu, Rijeci, Tuzli, Nišu. U Crnogorskom narodnom pozorištu ostvario značajne režije: Gospodska krv M. Kavaje, Odbrana i poslednji dani i Obešenjak B. Pekića, Hasanaginica Lj. Simovića, Rat i mir u Grudi V. Radovića, Nora H. Ibzena, Lažni car M. Kovača, San o Svetom Petru Cetinjskom M. Drljević i Njegošev Gorski vijenac. Nagrade: nagrada za režiju Joakim Vujić i Jovan Putnik, Gran-prix za režiju Festivala festivala; Sterijina nagrada; Velika nagrada Crnogorskog narodnog pozorišta; Nagrada za doprinos pozorišnoj kulturi u Crnoj Gori Veljko Mandić; Trinaestojulska nagrada; Decembarska nagrada, Međunarodna nagrada Zlatna jabuka; Orden Reda Danice hrvatske sa likom Marka Marulića.
Bio je umjetnički direktor festivala “Barski ljetopis”. Obavljao je funkciju direktora i umjetničkog direktora CNP-a. Član je Odbora za pozorišnu umjetnost CANU, predsjednik Senata DANU, počasni predsjednik Festivala Kotor Art. Predsjednik je Nacionalne komisije za saradnju sa UNESCO i Nacionalnog savjeta za kulturu.
Branislav Mićunović je za ministra kulture biran u tri mandata 2008, 2010. i 2012, a bio je ambasador Crne Gore u Beogradu.

Barski ljetopis i Gradsko pozorište Podgorica: „Bez portfelja"- repriza
2022-08-04 21:30 | Ljetnja pozornica Doma kulture
Gradsko pozorište Podgorica i „Barski ljetopis“
Tekst: Stevan Koprivica
„BEZ PORTFELJA“
Režija: Branislav Mićunović

Dramaturgija: Dragana Tripković
Scenografija: Marko Petrović-Njegoš
Kostimografija: Lina Leković
Asistentkinja reditelja: Branka Knežević

Igraju: Dubravka Drakić, Dušan Kovačević, Simo Trebješanin, Ivana Mrvaljević, Jelena Nenezić Rakočević, Miloš Pejović, Omar Bajramspahić, Ivona Čović Jaćimović i Vahidin Prelić.

Riječ pisca:
Imao sam nakanu da napišem još jednu komediju. Ispočetka, postojala je namjera da se oslonim na Branislava Nušića, kao što se on oslanjao na Gogolja. Da
napravimo ogled – šta bi bilo sa njegovom ministarkom u našem vremenu, u našim prostorima. Stvarnost vremena u kojem živimo, ova neviđena kolekcija oksimorona, ubijedila me je /dodajmo tu i argumentacije reditelja Branislava Mićunovića/ da je izlišno i deplasirano praviti transmisiju Nušića u naše okolnosti.
Sveli bi se na, ko zna koju po redu, reciklažu. Inicijalni motiv postoji, sve ostalo je proizvod ličnog viđenja aktuelnog herbarijuma, u kojem su presovane halucinantne
biljke, čije derivate sami sebi svakodnevno ubrizgavamo. Od tužne komedije „Bez portfelja” se pretvorilo u horor komediju, čiji junaci nisu čudovišta i zombiji, nego neki „slični nama”, kako bi rekao Aristotel. Ili je ovdje ipak riječ o čudovištima?
Stevan Koprivica

O reditelju:
Branislav Mićunović rođen je u Podgorici.
Pozorišni je reditelj. Radio je kao profesor glume na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu. Režirao je u pozorištima u Beogradu, Novom Sadu, Rijeci, Tuzli, Nišu. U Crnogorskom narodnom pozorištu ostvario značajne režije: Gospodska krv M. Kavaje, Odbrana i poslednji dani i Obešenjak B. Pekića, Hasanaginica Lj. Simovića, Rat i mir u Grudi V. Radovića, Nora H. Ibzena, Lažni car M. Kovača, San o Svetom Petru Cetinjskom M. Drljević i Njegošev Gorski vijenac. Nagrade: nagrada za režiju Joakim Vujić i Jovan Putnik, Gran-prix za režiju Festivala festivala; Sterijina nagrada; Velika nagrada Crnogorskog narodnog pozorišta; Nagrada za doprinos pozorišnoj kulturi u Crnoj Gori Veljko Mandić; Trinaestojulska nagrada; Decembarska nagrada, Međunarodna nagrada Zlatna jabuka; Orden Reda Danice hrvatske sa likom Marka Marulića.
Bio je umjetnički direktor festivala “Barski ljetopis”. Obavljao je funkciju direktora i umjetničkog direktora CNP-a. Član je Odbora za pozorišnu umjetnost CANU, predsjednik Senata DANU, počasni predsjednik Festivala Kotor Art. Predsjednik je Nacionalne komisije za saradnju sa UNESCO i Nacionalnog savjeta za kulturu.
Branislav Mićunović je za ministra kulture biran u tri mandata 2008, 2010. i 2012, a bio je i ambasador Crne Gore u Beogradu.

dr Zoran Živković: „Sa okusom soli", eseji
2022-08-05 21:00 | Dvorac kralja Nikole
dr ZORAN ŽIVKOVIĆ: „SA OKUSOM SOLI“, eseji
Moderatorka: Maja Simović

O djelu:
U naslovu ove knjige je zvuk čuvene pesme poznatog italijanskog kantautora Đina Paolija “Sapore di sale, sapore di mare”, koja je u nas poznata u prepevu Arsena Dedića.
I ne samo zbog toga, prirodno je da ovu knjigu izvesnog senzibiliteta ali ne i manje važnih preokupacija, otvara pravi mediteranski triptih, i to posvećen Federiku Feliniju, Voju Staniću i Arsenu Dediću.
I Felini, i Stanić, kao i Dedić, čine mediteranski trio čiji uticaj, ako ga je zaista bilo, sad bih želeo da je bio veći i značajniji. I to ne samo na mene samog, i ne samo na svet koji znam.

O autoru:
Zoran Živković je rođen 1958. godine u Novom Sadu. Osnovnu školu i gimanziju završio je u Baru, da bi studije jugoslovenske književnosti započeo na Filozofskom fakultetu u Novom Sadu. Diplomirao je, magistrirao i doktorirao na beogradskom Fililoškom fakultetu. Autor je knjige „Mediteranski svetionik“ za koju je 2019. godine dobio nagradu Vukove zadužbine za nauku.
Objavio je brojne radove u zbornicima i stručnim časopisima, kao i tekstove u poznatim nedeljnicima i dnevnim listovima.
Bio je dugogodišnji novinar i urednik Radio Bara, jedan od njegovih prepoznatljivih glasova (i lica) osamdesetih.

Simo Šišević, klavir
2022-08-07 21:00 | Dvorac kralja Nikole
SIMO ŠIŠEVIĆ, klavir

Biografija:
Simo Šišević (1999. Podgorica) je crnogorski pijanista koji je student magistarskih studija na Kraljevskom muzičkom koledžu (Royal College of Music) u Londonu.
Osnovno muzičko obrazovanje je stekao u ŠOMO “Petar II Petrović – Njegoš u Baru, u klasi mr Maje Basarab, gdje je bio dobitnik priznanja “Đak generacije” i nagrade “Luča”. Umjetničku školu za muziku i balet “Vasa Pavić” u Podgorici je maturirao u klasi profesorice Anke Asanović 2017. godine, gdje je takođe dobitnik diplome “Luča”. Nakon srednje škole je upisao osnovne studije klavira na Kraljevskom muzičkom koledžu u Londonu, najprestižnijem konzervatorijumu na svijetu, u klasi poznatog britanskog pijaniste Gordona Fergus-Tomsona i renomiranog pedagoga Džona Berna (John Byrne). Osnovne studije klavira, dirigovanja i kompozicije je zavrsio sa najvišom ocjenom sa počastima, na diplomskom ispitu (First Class Honours) 2021. godine. Iste godine je i upisao postdimplomske studije na istom konzervatorijumu, a takođe je dobio stipendiju za postiplomske studije u klasi poznatog ruskog pijaniste i pedagoga Borisa Bermana na “Accademia del Riddoto” u Italiji.

Šišević je do sada bio učesnik mnogih takmičenja od kojih se izdvajaju:
2022 -Treća nagrada na “London Classical Music Competition” u Ujedinjenom
Kraljevstvu
2021– Druga nagrada na “Orbetello International Piano Competition” u Italiji
2021– Treća nagrada na “Carles and Sofia International Piano Competition” u Španiji
2017 – Zlatna lira na Muzičkom festival mladih Crne Gore
2016 – Prva nagrada na Internacionalnom takmičenju Petar Gaci u Skadru sa učešćem na koncertu pobjednika
2016 – Prva nagrada na Internacionalnom takmičenju u Tivtu
2015 – Specijalna nagrada na “Windsor International competition” u Londonu
2015 – Srebrna lira na Muzičkom festivalu mladih Crne Gore u Herceg Novom
2013 – Prva (Apsolutna) nagrada “Academy Award 2013” – Internacionalno takmičenje u Rimu, sa učešćem na gala koncertu pobjednika 2013- Zlatna lira na Muzičkom festivalu mladih Crne Gore u Herceg Novom.

Do svoje 22 godine uspio je da bude dio brojnih festivala i projekata koji su organizovani od strane Umjetničke škole za muziku i balet „Vasa Pavić“: „Fortepiano“ 2016. godine („Klavir u duhu folklora“) u okviru koncerta „Bartok za mlade pijaniste“, „,Fortepiano“ 2015. godine („Francuska muzika s početka XX vijeka“) u okviru koncerta „Impresionisti i nova francuska škola „AXIS“ radionica 2014.(„Veza između nove i stare muzike“). Učesnik je i džez festivala „Made in New York “ 2016 gdje je sa školskim džez sastavom imao i nekoliko sešna sa poznatim džez muzičarima: Rendy Brecker, Bobby Sanabria, Edsel Gomez… Takođe, u februaru 2016. godine Šišević je zajedno sa kolegama uspješno predstavio muzičko naslijeđe svoje države francuskoj publici na festivalu „Vikend savremenog klavira“ u Parizu na Konzervatorijumu „Frederik Šopen“.Na završnom koncertu UŠMB “Vasa Pavić” kojim se proslavljao jubilej 70. godina postojanja ove škole veoma uspješno je u KICU Budo Tomović sa orkestrom izveo Mocartov koncert za klavir i orkestar u D duru (K40).

Svirao je u koncertnim salama kao što su: St James’s Church Piccadilly, St Mary’s Perivale Church, St Mary Abbot’s Church Kensington, University Women’s Club, Amaryllis Fleming Concert Hall, Europe House, KIC Budo Tomovic, Dvorac Kralja Nikole u Baru, Crkva Svetog Duha u Kotoru, Auditorio del Tor Vergata, Konzervatorijum “Frederik open” u Parizu i druge. Tokom prve I druge godine studija na Royal College of Music-u je bio angažovan kako na “maratonskim” konceratima (Corelli room, Parry Room, St. Mary’s Abbot Church) tako I RCM Klavirskom festivalu 2019. (Amaryllis Fleming Concert Hall). Učestvovao je na Novogodišnjem koncertu (2018) sopranistkinje Tamare Rađenović, kao poklon gradu Kotoru,a učesnik je i manifestacije “Crnogorska kulturna simfonija “ u Ambasadi Crne Gore u Londonu.
Redovno nastupa u Velikoj Britaniji i Evropi, a takođe je i dio crnogorskih projekata kao što su Kotor Art, Barski Ljetopis, Budva Grad Teatar, Ljetnji kamp za kamernu muziku na Ivanovim Koritima. 2019-te gordine je učestvovao na festivalu “Clara Schuman’s s Circle” posvećenom ovoj kompozitorki.

„Le otto montagne" (The Eight Mountains)
2022-08-08 21:30 | Ljetnja pozornica Doma kulture
„LE OTTO MONTAGNE” (THE EIGHT MOUNTAINS)
Režija: Felix van Groeningen i Charlotte Vandermeersch
Uloge: Alessandro Borghi, Luca Marinelli i Filippo Timi

O filmu:
„Le otto montagne” je priča o prijateljstvu. O djeci koja postaju muškarci pokušavajući da izbrišu tragove svojih očeva, ali koji se, sticajem okolnosti, uvijek na kraju vrate kući. Pjetro je dječak iz grada, Bruno je poslednje dijete zaboravljenog planinskog sela. Tokom godina Bruno ostaje veran svojoj planini, dok je Pjetro taj koji dolazi i odlazi. Njihovi susreti ih uvode u ljubav i gubitak, podsjećajući ih na njihovo poreklo, puštajući da se njihove sudbine odvijaju, dok Pjetro i Bruno otkrivaju šta znači biti pravi prijatelji za cijeli život.

„Avec amour et acharnement" (Fire)
2022-08-09 21:30 | Ljetnja pozornica Doma kulture
„AVEC AMOUR ET ACHARNEMENT” (FIRE)
režija: Claire Denis
Uloge: Juliette Binoche, Vincent Lindon i Grégoire Colin

Sinopsis:
Priča o ljubavnom trouglu o ženi uhvaćenoj između dva muškarca, svog dugogodišnjeg partnera i njegovog najboljeg prijatelja, a njenog bivšeg ljubavnika.
Film je imao svetsku premijeru 12. februara 2022. na 72. Berlinskom međunarodnom filmskom festivalu, gde se takmičio za Zlatnog medveda, dok je rediteljka osvojila Srebrnog medveda za najbolju režiju.

Obradovic - Tixier Duo
2022-08-10 21:00 | Stari Bar – amfiteatar
Obradovic – Tixier Duo
David Tixier – klavir, keyboards, DSP, kompozicije
Lada Obradović – bubnjevi, vokal, perkusije, glockenspiel, kompozicije

Obradovic – Tixier Duo je duo projekt francuskog pijaniste David Tixiera i hrvatske bubnjarke Lade Obradović. Novi svježi akustični zvuk izmješan sa elektronikom, tekstom, poliritmima, intrigama i nemali broj lupova u kombinaciji sa sofisticiranim harmonijama smještenim u moderne polimetre služe kao medij za transfer muzike vođene emocijama i elegancijom.
​Biografije:

Lada Obradović je hrvatska džez bubnjarka i kompozitorka. Nakon završenih osnovnih muzičkih studija, smjer bubnjevi na Akademiji u Gracu u Austriji, magistrirala je džez bubnjeve na Univerzitetu u Bernu u Švajcarskoj. 2019. godine jednoglasno je dobila nagradu Najbolji instrumentalista na 42. nacionalnom takmičenju džez festivala La defense. Bavi se dobrotvornim radom, a 2018. godine je pokrenula humanitarni projekat uz pomoć svojih dizajniranih cipela „StartAs You Are“. Lada radi za “Bay Custom Drums” i “TRX Cymbals”. Dizajnirala je prvu džez seriju TRX Cymbals pod nazivom CLS. Radila je, između ostalog, na Netfliksovoj seriji The Eddy sa Oskarom nagrađenim režiserom Demijenom Šazelom (La La Land, Whiplash) i Gremi nagrađenim kompozitorom Glen Ballardom (Michael Jackson, Alanis Morissette).

David Tixier je francuski pijanista, aranžer i kompozitor. Godine 2011. diplomirao je DEM na Pariskom konzervatorijumu (CRR), Rue de Madrid, a tri godine kasnije završio je master studije džez muzike na HEMU, u Lozani, Švajcarska. Tokom 2017. je stekao drugi master iz džez pedagogije na HKB, u Bernu, Švajcarska.
Tixier vodi svoj klavirski solo projekat, vođa je David Tixier trija i ko-lider Dua Obradovic-Tixier. Osim nagrada koje je osvojio sa duom, David je 2015. godine bio polufinalista klavirskog solo takmičenja Montreux, i polufinalista javne nagrade UBS u organizaciji Montreux Jazz Festivala. Iste godine osvojio je II nagradu na takmičenju Monako džez solisti. Osvojio je i I nagradu na takmičenju JazzHaus u Frajburgu. David je menadžer dobrotvorne akcije prikupljanja sredstava “StartAs You Are” koju je pokrenula Lada.

„SESTRE” - crnogorska premijera filma
2022-08-11 21:30 | Ljetnja pozornica Doma kulture
SEVERNA MAKEDONIJA, KOSOVO, CRNA GORA
„SESTRE”
režija: Dina Duma
Scenario: Dina Duma, Martin Ivanov
Uloge: Antonia Belazelkoska, Mia Giraud, Marija Jančevska, Hanis Bagashov, Emil Isaevski, Verica Nedeska, Nora Kus-Ivanova, Ognen Drangovski, Ana Levajković, May-Linda Kosumović, Zaklina Ostir, Biljana Dragičević Projkovska, Zaklina Stefkovska
Fotografija: Naum Doksevski
Montaža: Martin Ivanov
Muzika: Igor Vasilev – Novogradska
Producenti: Marija Dimitrova
Produkcija: List
Festivali: 2021 – Karlove Vari, Rejkjavik, Solun, Kotbus, Sao Paulo, Talin / Karlovy Vary International Film Festival, Reykjavik International Film Festival, Thessaloniki International Film Festival, Film Festival Cottbus, São Paulo International Film Festival,
Tallinn Black Nights Film Festival
Nagrade: 2021 – Karlove Vari – Specijalno priznanje u programu “East of the West” / Karlovy Vary International Film Festival – Special Prize, East of the West Section
O filmu:
Tinejdžerke Maja i Jana su nerazdvojne i sve rade zajedno. Svojeglava Jana obično vodi, a Maja je slijedi. Jedne noći na žurki pronalaze Elenu, najpopularniju devojku u školi, kako ima seks sa Majinom dugotrajnom simpatijom. Jana ubjeđuje Maju da objavi video-snimak i kada postane viralan, Elenin život je uništen. Zbog žestokog sukoba između tri djevojke Maja želi da ode u policiju…

O rediteljki:
Dina Duma je rođena 1991. godine u Skoplju, Severna Makedonija. Diplomirala je filmsku i TV režiju na Fakultetu dramskih umetnosti u Skoplju 2014. godine, a 2016. pohađala je Berlinale Talents. Snimila je nekoliko kratkih filmova. Njen debitantski celovečernji igrani film Sestre (2021) premijerno je prikazan u takmičarskom programu “East of the West” na filmskom festivalu u Karlovim Varima.

Milun Lutovac: „Ex Ponto", izložba radova
2022-08-12 20:30 | Galerija “Velimir A. Leković”
MILUN LUTOVAC: „EX PONTO”, izložba radova

O izložbi:
„Ex Ponto”
Iznad kopna i vode Mediterana prostire se vazdušni mediteran koji je sazdan od “dijaloga” Atlantskog okeana i Sahare.
Na tom beskrajnom vazdušnom polju, naizmjenično se nadmeću planetarni iluzionisti: Sahara, koja neštedemice, svuda, kad može, razastire svjetlost i beskrajno plavetnilo i Atlantik koji, kada se ne razmeće oblacima i kišom, iz svojih bisaga prosijava izmaglicu i prepoznatljiv vodeni prah.
Okružen mediteranskim svijetom Milun Lutovac živi i stvara u vremenu koje nazivamo prelaznim razdobljem. Međutim, dijalektički složen i sveobuhvatan proces promjena ne dešava se samo oko njega, već i u njemu samom. Priđemo li bliže jednoj od njegovih slika, doživljaj će zatražiti predah da se snađe u mreži izukrštanih linija međutim, utisci se brzo sređuju i zaustavljaju kada prikazano dosegne oblik i uprete se kao “riba”, u mrežu slike.
Lutovac, kao glasnik privida, unutar rođenjem date lokalne zatvorenosti, otuda i naslov postavke “Ex Ponto”, poseže za univerzalnom sveobuhvatnošću i suštinom koja izvire iz onog pojedinačnog i zaboravljenog svijeta, ličnog iskustva. Prostor Mediterana pored onog mjerljivog i vidljivog golim okom, postoji i u onom višeslojno-simboličkom i asocijativnom. Lutovac, to zna, pa iz svoje, oslobođene stega – autodidaktike, neophodne soli fantazije i podsvijesti, sna i jave svakog stvaralaštva, gradi svoj autentični stvaralački pogled koji nije okrenut ka lokalnoj samodovoljnosti, već pripada akcentima i bojama velikog svijeta.

O autoru:
Milun Lutovac, teoretičar savremene umjetnosti, doktorirao je na Univerzitetu Donja Gorica, na katedri Teorije savremene umjetnosti. Bavio se pedagoškim radom (Gimnazija „Niko Rolović“ u Baru, 1996 – 2000.), a bio je i direktor Kulturnog centra u Baru u periodu od 2002 do 2007. Rukovodilac je Umjetničke galerije „Veliša A. Leković“ u Baru od 2014. godine. Angažovan je kao predavač na UDG/Fakultet umjetnosti u Podgorici.
Aktivno se bavi slikarstvom koje realizuje u domenu nadrealnih, asocijativnih fantazija i lirske apstrakcije. Primarno problemsko pitanje kojim se bavi posvećeno je vječnim sukobima prirodnih fenomena, koji personifikuju čovjeka i njegove unutrašnje konflikte nastale otuđenjem od pravih vrijednosti. Njegovo slikarstvo je posvećeno magijskom prostoru Mediterana, kao duhovnoj sveukupnosti i fizičkoj konkretnosti neodvojivih mikrokosmičkih elemenata: zemlje, vode, neba i čovjeka. Njegov likovni izraz karakteriše dinamika pokreta/kretanja, koju realizuje ekspresivnim gestom, svjetlošću, kontrapunktovima kolorističkih sukoba i hromatskih harmonija.
Autor je brojnih likovnih i književnih kritika, kao i monografije Stih i slika – Uticaj Njegoševog djela na stvaralaštvo Teodora Valeria, Pera Počeka i Petra Lubarde, u izdanju Narodne biblioteke „Radoslav Ljumović“, Podgorica, 2013. Ostvario je brojne samostalne izložbe: Tuzla („Zavjera igre“), Bar („Tajno lice knjige“, Mediterranean Sundance“, „Prolazi“), Podgorica („Deus ex Machina“, „Change“), Tivat („Human Migration“), Petrovac („Halellujah“).

Damir Karakaš: „Okretište", roman
2022-08-12 21:00 | Dvorac kralja Nikole
DAMIR KARAKAŠ: „OKRETIŠTE”, roman
Moderatorka: Dragana Erjavšek

O djelu:
Okretište je bolno dirljiva knjiga u kojoj se autor suočava s traumom posle napada koji ga je gotovo stajao života. Bez spektakla i senzacionalizma, s brutalnim činom u nagovještajima – jer književnost je za Karakaša oduvek bila jezik, a ne puko opisivanje događaja – ovaj roman prikazuje osjećaj nemoći, ranjivosti, paranoje i gnijeva.
U snove mu dolaze preci, svi odreda osvetnici, bivši vojnici i legionari, i donose mu svoje oružje, tražeći da izravna račune i odluči „hoće li biti čovjek pa da mu konobar donosi u birtiji piće na stol ili da bude žaba pa da mu donosi piće na pod“. Ipak, s ljudskim porivom za osvetu odlučio je da raskrsti pisanjem romana.
Reč je o dosad najintimnijem Karakaševom delu koje se bavi pronalaženjem mehanizama za vraćanje povjerenja u ljude uprkos teškoj psihofizičkoj traumi. Okretište, remek-delo pisca poznatog po sažetom izrazu, predstavlja njegovu književnu „borbu na život i smrt“.

O autoru:

Damir Karakaš je rođen 1967. u selu Plašćica kod Brinja u Lici. Nekoliko godina radio je u Zagrebu i Splitu kao novinar, od 2001. živi u Bordeauxu u Francuskoj, a od 2002. do 2007. u Parizu gdje se izdržava sviranjem harmonike. U Parizu na Novoj Sorboni studira i francuski jezik, izvodi performanse te izlaže konceptualne radove. Još kao tinejdžer objavljuje karikature i crteže u brojnim novinama u bivšoj Jugoslaviji, a nagrađen je i s nekoliko nagrada za karikaturu. Objavio je knjigu putopisa Bosanci su dobri ljudi (1999.), roman Kombetari (2000.), zbirku priča Kino Lika (2001.), roman Kako sam ušao u Europu (2004.) zbirku priča Eskimi (2007.), roman Sjajno mjesto za nesreću (2009.), zbirku priča Pukovnik Beethoven (2012.), roman Blue Moon (2014.), roman Sjećanje šume (2016.), roman Proslava (2019.) te roman Okretište (2021.) koji će na jesen u režiji Dine Mustafića biti postavljen na pozorišne daske Hrvatskog narodnog kazališta u Splitu.
Po knjizi Kino Lika redatelj Dalibor Matanić snimio je istoimeni film, višestruko nagrađivan u Hrvatskoj i inozemstvu, a uskoro će na filmsko platno i roman Proslava u režiji Brune Ankovića, a pod mentorstvom Oscarom nagrađenog redatelja Pavela Pavlikovskog. Dramski tekstovi izvode mu se u Hrvatskoj i inostranstvu (Gavella, HNK Rijeka, Kerempuh…). Dobitnik je važnih domaćih i stranih književnih nagrada (nagrada Tportal za najbolji roman u Hrvatskoj, nagrada Miroslav Krleža Fric, nagrada Kočićevo pero, talijanska književna nagrada Premio Itas…). Djela su mu prevođena na desetak jezika, a knjiga Eskimi prvi je prevod s hrvatske književnosti na arapski. Od ove godine zastupljen je u čitankama za osmi razred te u čitankama za treće razrede srednje škole. Otac je tri kćeri. Živi u Zagrebu.

Miloš Karadaglić, gitara i Avi Avital, mandolina
2022-08-16 21:00 | Ljetnja pozornica Doma kulture
MILOŠ KARADAGLIĆ, gitara i AVI AVITAL, mandolina

Biografije:
Miloš Karadaglić
„Ljubav na prvo slušanje“ – tako Miloš opisuje trenutak kada je, kao dijete u Crnoj Gori, prvi put uzeo u ruke staru gitaru koja je ležala u kući njegovog djetinjstva i skupljala prašinu. Crna Gora početkom 1990-ih nije bila najbolji početni korak za svijet klasične muzike, pa je njegova porodica podržala kada je Miloš sa 14 godina odlučio da ide u specijalizovanu muzičku školu. Napuštanje Balkana i dolazak u London da bi zauzeo željeno mjesto na prestižnoj Kraljevskoj muzičkoj akademiji bilo je, kaže, „malo kao odlazak na Mars“.
2010. Miloš je potpisao ekskluzivni ugovor za snimanje sa legendarnom klasičnom producentskom kućom Deutsche Grammophon i ubrzo je nastupao na rasprodanim koncertima kao solista sa međunarodnim orkestrima i na recitalima. Nastupao je u nekim od najvažnijih koncertnih dvorana i na velikim festivalima širom svijeta, dok je kontinuirano bio na vrhu muzičkih lista sa svojim najprodavanijim snimcima. Jedan od vrhunaca tog perioda bio je njegov solo gitaristički recital u Royal Albert Hall-u, koji je bio prvi te vrste i veoma hvaljen od strane kritičara. Vratio se u Royal Albert 1. juna 2022.
Miloševi rani albumi „Mediterraneo“ i „Latino“ bili su izuzetno uspješni, dok je njegov snimak Rodrigovih koncerata sa Londonskom filharmonijom i Yannickom Nézet-Séguinom 2014. godine izazvao da ga iz Sunday Times-a prozovu „Kraljem Aranjueza“. Njegov album iz 2016. godine, „Blackbird – The Beatles Album“, prihvaćen je sa jednoglasnom pohvalom, kao i njegov peti studijski album „Sound of Silence“, objavljen 2019. godine, koji predstavlja muzičko blago, uključujući potpuno nove aranžmane klasičnog repertoara, odobravanje pop svijeta, i saradnju sa prijateljima.
Tokom protekle decenije, popularnost instrumenta je eksplodirala zahvaljujući Miloševom pionirskom pristupu. Ambiciozni gitaristi mogu da uče od njega kroz Schott-ovu seriju ,,Play Guitar with Miloš“. Godine 2016. BBC Music Magazine ga je uvrstio na svoju listu „Šest najboljih klasičnih gitarista prošlog vijeka“.
Ove godine Miloš sa Universal Music proslavlja desetogodišnjicu sa svojim novim albumom „The Moon and the Forest“, na kojem su premijerno snimljena dva potpuno nova koncerta za gitaru napisana specijalno za njega. ,,Ink Dark Moon“ Džobija Talbota premijerno je izvedena na BBC Proms 2018. u Royal Albert Hall-u, uz BBC Simfonijski orkestar, dok se Miloš pridružio Orkestru Nacionalnog umjetničkog centra Otava za pesmu Hauarda Šora ,,The Forest“ 2019. godine. Album slavi njegovu posvećenost stvaranju novih djela za gitaru i učvršćuje njegovu ulogu pionira i inovatora savremenog gitarskog repertoara.
Koristeći svaku priliku da klasičnu muziku promoviše što širem auditorijumu, Miloš se često nađe u ulozi radio i TV voditelja. Strastveni je zagovornik muzičkog obrazovanja i pokrovitelj je Fonda za mlade muzičare gradonačelnika Londona i Nagrade za mlade muzičare.
Miloš Karadaglić živi u Londonu i svira na gitari Grega Smallmana iz 2007. godine. On je danas jedan od najpoznatijih svetskih klasičnih gitarista.

Avi Avital
Prvi solista na mandolini koji je nominovan za klasični Gremi, Avi Avital upoređivan je sa Andresom Segovijom zbog svog šampionskog upravljanja instrumentom i sa Jašom Hajficom zbog njegove nevjerovatne virtuoznosti. Strastven i „eksplozivno harizmatičan“ (New York Times) na nastupu uživo, on je pokretačka snaga koja stoji iza oživljavanja repertoara mandolina. Za njega je napisano više od 100 savremenih kompozicija, od kojih su 15 koncerata među kojima su oni od Ane Klajn, Avnera Dormana i Đovanija Solimu.
Kao ekskluzivni umjetnik Deutsche Grammophon-a, imao je pet snimanja za producentsku kuću, od čega je najskoriji bio solo Bach (2019). Ranija izdanja uključuju Avital meets Avital (2017) sa oud/basistom, Omerom Avitalom, koji istražuje njihovo zajedničko kulturno nasljeđe i stvara dijalog o njihovim različitim klasičnim i džez muzičkim pozadinama. Vivaldi (2015) je slijedio njegove transkripcije Bahovih koncerata (2012) i Between Worlds (2014), kolekciju koja istražuje vezu između klasične i tradicionalne muzike. Takođe je snimao za Naxos i SONY Classical.
Sve traženiji kao koncertni solista, Avital je nastupao sa Simfonijskim orkestrom BBC-ja, Čikaškim simfonijskim orkestrom, Deutsche Simphonie Orchester Berlin, Maggio Musicale Fiorentino, Tonhalle Cirih, Izraelskom filharmonijom, Drezdenskom filharmonijom, Yomiuri Nippon simfonijom, Residentie orkestrom, Norwegian Radio, Orpheus, The Knights, Detroit simfonijom, Seattle simfonijom i Montrealskim simfonijskim orkestrom pod dirigentima kao što su Mehta, Nagano, Vänskä, Sado, Jonathan Cohen, McGegan, Koopman i Antonini.
Redovno je prisutan na velikim festivalima kao što su Aspen, Salzburg, Tanglewood, Spoleto, Ravenna, MISA Shanghai, Cheltenham i Verbier, a bio je i umjetnik portreta na muzičkom festivalu u Schleswig-Holstein 2017. Kasnije je bio kustos vikenda Zeitsinsel u Konzerthaus-u u Dortmundu sa četiri programa prepletenih klasičnom muzikom, džezom i improvizacijom, kao i novom saradnjom sa Venecijanskim baroknim orkestrom i Gruzijskim lutkarskim pozorištem Budrugana Gagra.
Najznačajniji događaji njegove 2019/20 sezone uključuju svjetsku premijeru Koncerta za mandolinu Đovanija Solime sa Orchestra Sinfonica Nazionale della RAI, dok ga drugi koncertni angažmani dovode do Nacionalnog orkestra Liona, Orchestra dell’Accademia Nazionale di Santa Cecilia, Orchestra della Svizzera Italiana, Tonhalle Cirih, Staatskapelle Weimar, Baltimorskog simfonijskog orkestra, dok sad putuje po SAD sa Les Violons du Roy. Takođe putuje po Evropi i Aziji sa Avital meets Avital, započinje novu saradnju sa Đovanijem Solimom „Mediterraneo” i predstavljen je kao umjetnik portreta u Bozaru u Briselu.
Rođen u Be’er Ševi u južnom Izraelu, Avital je počeo da uči mandolinu sa osam godina i ubrzo se pridružio cvjetajućem omladinskom orkestru mandolina koji je osnovao i vodio njegov harizmatični učitelj, violinista ruskog porekla Simča Natanson. Studirao je na Jerusalimskoj muzičkoj akademiji i Konzervatorijumu Cesare Pollini u Padovi kod Uga Orlandija. Pobjednik prestižnog izraelskog takmičenja Aviv 2007. godine, Avital je prvi mandolinista u istoriji takmičenja kome je to dodijeljeno. Svira na mandolini koju je napravio izraelski majstor Arik Kerman.

Akademski hor Collegium musicum
2022-08-17 21:00 | Ljetnja pozornica Doma kulture
AKADEMSKI HOR COLLEGIUM MUSICUM
dirigentkinja: dr um. Dragana Jovanović

O horu:
Akademski hor Collegium musicum osnovan je 1971. godine na inicijativu profesora Vojislava Ilića i čine ga studentkinje Fakulteta muzičke umjetnosti u Beogradu. Od osnivanja je dirigent hora bila Darinka Matić Marović, profesor emeritus Univerziteta umetnosti u Beogradu, dok je dr um. Dragana Jovanović, vanredni profesor na Katedri za dirigovanje Fakulteta muzičke umetnosti u Beogradu od 1999. godine bila angažovana kao asistent dirigenta, a od 2002. godine i kao dirigent hora. Od 1971. godine do danas oko 500 studentkinja Fakulteta muzičke umetnosti u Beogradu bile su članice ovog ansambla.
Collegium musicum je jedan od najeminentnijih horova u Srbiji i 2017. godine ukazom predsjednika Republike Srbije odlikovan je zlatnom medaljom za izuzetne zasluge, čuvanje tradicije horskog pevanja i promociju srpske kulture u svetu. Do sada je održao preko 3000 koncerata širom zemlje i sveta (Španija, Portugal, Francuska, Belgija, Engleska, Irska, Norveška, Švedska, Nemačka, Austrija, Poljska, Češka, Slovačka, Mađarska, Rumunija, Bugarska, Italija, Slovenija, Hrvatska, Bosna i Hercegovina, Makedonija, Crna Gora, Grčka, Kipar, Turska, Pakistan, Avganistan, Iran, Indija, Mongolija, Kina, Tajvan, Južna Koreja, Rusija, Belorusija, Ukrajina, Litvanija, Letonija, Estonija, Argentina, Brazil, Ekvador, Meksiko, Kuba i SAD).
Akademski hor Collegium musicum ostvario je trajne snimke za Radio televiziju Srbije, Nacionalni radio Norveške, Italijansku nacionalnu radio televiziju (RAI), RTV Meksiko i druge. Neka od remek djela horske umjetnosti ostala su zabilježena na pločama Hiljaditi koncert Kolegium muzikuma, Duhovna muzika Zapada, kao i na kompakt disk izdanjima Boje i zvuci Balkana, Sirene i Tri zvuka Mokranjca (integralno izdanje Rukoveti Stevana Stojanovića Mokranjca u transkripciji Vojislava Ilića).
Repertoar hora obuhvata dela kompozitora različitih stilskih epoha, od rane muzike do savremenog muzičkog stvaralaštva. Visok profesionalni nivo i kreativnost ovog ansambla inspirisala je mnoge kompozitore da mu posvete svoja djela. Za punih 50 godina postojanja hor je ostvario preko 200 premijernih izvođenja. Hor je učestvovao u realizaciji mnogih važnih kulturnih događaja u zemlji i regionu, kao i u projektima izvođenja većeg broja vokalno-instrumentalnih djela sarađujući sa Beogradskom filharmonijom, Simfonijskim orkestrom RTS-a, Gudačima Svetog Đorđa, Beogradskim gudačkim orkestrom Dušan Skovran, Niškim simfonijskim orkestrom, Crnogorskim simfonijskim orkestrom, Simfonijskim orkestrom FMU i Simfonijskim orkestrom Muzičke akademije u Banja Luci i dirigentima kao što su Zubin Mehta, Emil Tabakov, Mihail Jurovski, Uroš Lajovic, Oiđi Oue, En Šao, Frančesko La Vekija, Bojan Suđić, Saša Britvić, Grigorij Krasko i drugi. Poslednjih godina ansambl sa posebnom pažnjom razvija vizuelno-scenski identitet u horskom izvođaštvu te je ostvario i nekoliko koncerata-performansa kao što su Sirene, Dokument: VODA, Mokranjac 1914-2014, Zmija Mladoženja i Šklovski. Akademski hor Collegium musicum učestvovao je na svim značajnijim festivalima u Srbiji i inostranstvu.
Kritike za interpretacije ovog ansambla bile su uvijek izražene u superlativima: „Veličanstvene djevojke beogradskog hora Collegium musicum pevale su izuzetno. To je bilo jedno od najboljih izvođenja na takmičenju.“ (Velika Britanija); „Divimo se izvanrednoj dikciji, širini, usklađenosti glasova i njihovoj svježini.“ (Belgija); „Savršen primjer u postizanju vokalne tehnike, ujedinjen sa visoko profesionalnim članovima, dostiže zvuk neprevaziđen do sada!“ (Meksiko); „Koncert zaslužuje sve superlative, savršena virtuoznost mladih umjetnika je fascinantna!“ (Indija); „Do sada nismo čuli izvođenje ovako savršenog hora i njegovog maestralnog dirigenta:“ (Kina); „Collegium musicum – događaj sezone!“ (Moskva).
Biografija:
Dr um. Dragana Jovanović diplomirala je, magistrirala i doktorirala na Odseku za dirigovanje Fakulteta muzičke umetnosti u Beogradu, u klasi prof. Darinke Matić Marović. Usavršavala se kod prof. Matsa Nilsona u okviru projekta The Art of Choral Singing, Kraljevskog koledža za muziku iz Štokholma. Dobitnik je Nagrade iz Fonda Predraga Miloševića za najboljeg studenta dirigovanja.
Dirigentsku karijeru započela je u vreme studija, kao profesor i dirigent mješovitog hora, gudačkog i simfonijskog orkestra Srednje muzičke škole Kosta Manojlović u Zemunu, postigavši pedagoške i umjetničke rezultate koji su više puta nagrađivani. Kao asistent dirigenta, prof. Darinke Matić Marović u Akademskom horu Obilić AKUD Branko Krsmanović i Akademskom horu Collegium musicum, imala je priliku da radi na značajnim vokalnim i vokalno – instrumentalnim delima i sarađuje sa brojnim dirigentima: Zubinom Mehtom, Urošem Lajovicem, Mihailom Jurovskim, En Šaom, Piterom Robinsonom, Frančeskom La Vekijom, Mladenom Jaguštom, Bojanom Suđićem, Sašom Britvićem… Pripremala je gostovanja ovih horova na takmičenjima i učestvovala kao drugi dirigent na festivalima i turnejama u Srbiji i inostranstvu (Grčka, Kipar, Rumunija, Mađarska, Poljska, Slovenija, Austrija, Italija, Španija, Belgija, Francuska, Velika Britanija, Irska, Švedska, Turska, Rusija, Belorusija, Kina, Južna Koreja, Meksiko, Ekvador, Argentina, SAD).
Značajniji umjetnički angažman realizovala je pre svega u radu sa Akademskim horom Collegium musicum, ali i Mešovitim horom FMU i Akademskim horom Obilić AKUD Branko Krsmanović sa kojima je ostvarila veliki broj koncerata u Srbiji kao i koncertne turneje u Grčkoj, Makedoniji, Bugarskoj, Crnoj Gori, Bosni i Hercegovini, Hrvatskoj, Mađarskoj, Austriji, Italiji, Španiji, Kini i na Tajvanu, ali i gostovala na domaćim festivalima kao što su Bemus, Tribina kompozitora, Mikser festival, Harfafest, Horovi među freskama (2004. godine je sa horom Obilić dobila nagradu Vojislav Ilić za autentično izvođenje duhovne muzike) u Beogradu, Internacionalne Niške horske svečanosti i Muzički edikt u Nišu, Stringfest u Leskovcu, Dani srpskog duhovnog preobraženja u Manasiji, Međunarodni festival kamernih horova u Kragujevcu, Somus u Somboru, Cinema City festival u Novom Sadu i drugi. Bila je angažovana kao korepetitor Operskog Studija Narodnog pozorišta u Beogradu i korepetitor i dirigent Mešovitog hora Radio Televizije Srbije, a nastupala je i sa Simfonijskim orkestrom Fakulteta muzičkih umetnosti u Beogradu.
U poslednjoj dekadi, Dragana Jovanović okrenuta je autorskim i koautorskim umjetničkim projektima koji ispituju horsko i dirigentsko izvođaštvo u susretu sa pokretom, mizanscenom, prostorom, svjetlom, elektronikom, dramaturgijom, vizualima… (Sirene, Mokranjac 1914 – 2014, Dokument: VODA, Zmija mladoženja, Inter nos…., African Sanctus, Tri zvuka Mokranjca, Šklovski, i Ukradeni princ i izgubljena princeza).
Autor je trotomne knjige Antologija srpske muzike za dečji i ženski hor kompozitora druge polovine 19. i prve polovine 20. veka, kao i više radova, seminara i radionica iz oblasti dirigentske interpretacije i horskog pevanja. Dobitnik je Nagrade za najbolji koncert u 2013. godini koju dodeljuje Udruženje muzičkih umetnika Srbije, Zlatne značke za doprinos kulturi Srbije Kulturno-prosvetne zajednice Srbije 2014. godine, priznanja Vidovdanski vitez 2018. godine i prvi dobitnik novoustanovljenog priznanja za istaknutu ličnost u oblasti muzičke umjetnosti KotorArta (Crna Gora), Nagrade Darinka Matić Marović 2021.
Zaposlena je na mestu vanrednog profesora za horsko pevanje i dirigovanje na Katedri za dirigovanje Fakulteta muzičke umetnosti u Beogradu gde djeluje i kao prodekan za međunarodnu saradnju i projekte. Od 2017. godine anagažovana je i kao dirigent Orkestra Ministarstva unutrašnjih poslova Republike Srbije sa kojim je ostvarila više koncerata u zemlji i turneju u Dubai.

Kolektivna izložba radova: „Priče iz karantina"
2022-08-18 21:00 | Dvorac kralja Nikole
KOLEKTIVNA IZLOŽBA RADOVA: „PRIČE IZ KARANTINA”
Zdravko Delibašić Beli, Tadija Janičić, Teodora Nikčević, Ivana Radovanović, Siniša Radulović, Jovana Vujanović

Priče iz karantina / Quarantine stories
Istorijsko iskustvo globalne pandemije Corona virusom, koje još uvijek živimo, suočilo nas je sa najrazličitijim utiscima socijalnih, ekonomskih, emocionalnih, psihičkih i raznih drugih promjena koje će, najvjerovatnije, ostati zauvijek memorisane kao neka vrsta trajne kolektivne traume XXI vijeka. S druge strane, lična memorija svakog pojedinca kreće se u najširem mogućem polju svakojakih utiska, gdje se to iskustvo nužno ne percipira kao nešto loše ili traumatično, već naprotiv, kao često povoljna predispozicija preispitivanja sebe, sopstvenih potencijala i mogućnosti. Svakako, radi se o tome da ,,prolazimo kroz društveni preobražaj bez presedana” (Žižek) koji je moguće analizirati i interpretirati iz više uglova.
Pojam karantin u svom izvornom značenju određuje jednu situaciju privremene izolovanosti u slučaju zarazne bolesti. U širem smislu, ovaj pojam usvojen je kao izraz izopštenosti, otuđenosti, nemogućnosti komunikacije sa drugim. Ono što čini povod ove izložbe i njenu ideju jeste promišljanje o karantinu kao poziciji, ali ne isključivo u kontekstu aktuelne pandemije, već i o načinu na koji svaki pojedinac živi svoje vlastite svakodnevne karantine – različite situacije nepripadanja, odbačenosti, društvene i socijalne izolacije i svjesne samoizolacije. Uznemirujući osjećaji zastoja, anksiozna isčekivanja neke promjene, sve očigledniji raspad uobičajene svakodnevice, samo su neki od opštih utiska karantinski provedenog vremena. Izložba je dakle koncipirana kao neka vrsta sakupljenih utisaka ili uspomena iz doba karantina, ličnog ili pandemijskog, svejedeno, i njihovih umjetničkih refleksija.
U radu Distanca, Zdravka Delibašića Belog, polazište je jedna situacija naizgled harmoničnog i skladnog, imaginarnog mediteranskog predjela, čistih, jasno definisanih površina. Prostor je primamljivog, hedonističkog sadržaja, određen preciznom, gotovo geometrijskom usklađenošću cjeline. Ipak, preovladava utisak zastrašujuće praznine, fizičke odsutnosti i jedne sterilne, uznemirujuće i prijeteće atmosfere. Sa distance posmatrana mirna i usklađena scena, kao da će svakog časa izroditi neki potres, nešto strašno i nepoznato. Svjesno naglašeno dotjeran prizor slike, toliko je zategnut i doveden do svojih krajnjih granica, upravo kao zastrašujući nagovještaj onog sledećeg trenutka koji ne vidimo, ali jasno naslućujemo, koji će izvjesno biti taj konačni trenutak pucanja i raspadanja. Tako je postignuta jedna snažna sugestija tjeskobe i neizvjesnosti, toliko prisutna i već uveliko uspostavljena kao dio kolektivne svakodnevice.
Tadija Janičić u svom likovnom maniru nastavlja da duhovito i originalno reaguje na najrazličitijie populističke sadržaje, pa se tako i u ovoj seriji radova bavio aktuelnim temama vezanim za izolaciju. Radovi su nastajali paralelno sa trajanjem pandemije, kao umjetnička reakcija na novonastalu situaciju, u kojima prepoznajemo kratke sekvence svakodnevnih momenata iz života u lockdownu. On je već razvio svojevrsnu karantin ikonografiju (maske, gumene rukavice, boce sa kiseonikom) koja se javlja kao aktuelni narativ jednog šireg konteksta o kojem je riječ. Ovdje se, naime, kroz naizgled banalne situacije svakodnevice propituje jedan složeniji sociološki momenat masovne identifikacije sa novouspostavljenim premisama i otvara jedno daleko šire područje njegovog tumačenja. U tom smislu Tadijini radovi postaju neka vrsta društvene hronike jednog vremena; uzbudljivi i lucidni citati scena iz svakodnevnog života.
Ambijentalna instalacija Do poslednjeg daha Teodore Nikčević odnosi se na sam prostor izolacije kao takav, posmatran kao pojam ili kao subjekt. Drvena klackalica u prostoru, na čijim krajevima su smještene makete autorkinog porodičnog doma, gdje je krov na jednoj kući pomjeren, oduvan, dok je na drugoj maketi urušen, sjajna je simulacija promjenljive percepcije vlastitog, bliskog prostora. Ako je porodična kuća najintimniji prostor koji nam pripada i za koji smo fundamentalno vezani, onda jedino u njemu i u kontekstu njegovog shvatanja, pojam izolacije dolazi do svog potpunog sadržaja u smislu zaštićenosti i sigurnosti koji nam nudi. S druge strane, konstantna konzumacija drugih, virtuelnih prostora, dostupnih putem društvenih mreža, YouToube kanala i drugih medijskih sadržaja, neprestano kreira jedan novi, nepregledni prostor kontorlisane izolacije, tačnije samoizolacije, jednako podsticajan i privlačan. Meditativna muzika koja prati YouTube video na kom se smjenjuju prijatni predjeli morskih plaža ili talasa, nasuprot pozadini na kojoj su fotografije ledenih glečera, još jedno je akcentovanje tih polarizovanih prostora, bilo da su sagledivi ili ne. Tako se u korealaciji svih tih zajedničkih prostora, konkretnih i imaginarnih, tačnije u njihovom suživotu, stvara prostor koji postaje mjesto izolacije.
Rad Ivane Radovanović ,,O buduće vrijeme da li si mi tuđe” sastoji se iz dvije cjeline – dva reljefa u bronzi oivičena kockama šećera i jednog live video zapisa. Reljefi su preuzeti detalji sa već izvedene skulpture / obeliska od šećera u prostoru, dok video zapis kontinuirano uživo prenosi i memoriše fizički proces kroz koji skulptura od šećera prolazi na otvorenom prostoru. Taj preobražajni proces u kom skulptura fizički reaguje na svoje prirodno okruženje (vremenske uslove, insekte koje privlači itd.) uzbudljiva je i snažna slika jednog neprekidnog toka transformacije, preobličavanja, deformacije oblika i njegovog sadržaja u nešto drugo i drugačije. Sistemom prirodnih, organskih procesa kroz koje prolazi sama skulptura od šećera u odnosu na postojeći prirodni ambijent, preispituje se zapravo njen uspostavljeni ikonički, herojski, pobjednički identitet obeliska. Tim neprimjetnim ali kontinuiranim procesom transformacije, poništava se i demistifikuje njena etičnost. Formalno i asocijativno, svojom arhitektonikom šećernih kocki, ona zadržava plastičku monumentalnost, ali u sadržajnom smislu emanira upravo suprotno, ideju poroznosti, trošnosti, u konačnom Vanitas. Reljefi u bronzi ovdje su otisci ili tragovi nekog uhvaćenog, zaustavljenog momenta u tom kontinuiranom i neizvjesnom procesu. Oni su na neki način postali memorija šećernog obeliska, njegove forme tj. njegove plastičke anatomije, iako su dovedeni do apsolutne formalne i sadržajne autonomije. U takvim procesima najrazličitijih umjetničkih istraživanja, ovaj rad doprinosi kontekstu uspostavljene teme na način shvatanja i razumijevanja različitih procesa transformacija i njenih neizvjesnosti u širem diskursu postojećih društvenih okolnosti.
Siniša Radulović polazi od činjenice da živimo u vremenu post-istina ili alternativnih činjenica, u savremenom društvu gdje ne postoje jasne granice između istine i laži, gdje propagandni uticaji dominiraju u odnosu na pouzdane i provjerene sadržaje. Video rad Zenith nastaje kao hibridna forma različitih vizuelnih, narativnih i auditivnih sadržaja koji svojim međusobnim ko-realacijama i uzajamnim odnosima djeluju u jedinstvenoj ravni postojanja, kojoj umjetnik daje željeni karakter mističnosti ili tajanstvenosti. Ovdje se dodatno razotkriva jedan sadržaj diskretne melahnolije, ne samo u kontekstu verbalne naracije, već i na širem nivou vizuelnog opažaja. Umjetnik svjesno povlači paralelu ili tačnije rečeno vertikalu koja se odnosi na njegovu vlastitu, intimnu situaciju koja ga stavlja u poziciju zenita, a koja ga istovremeno, gotovo brutalno izmješta u jedno novonastalo iskustvo, u čijoj se kranjoj, usijanoj tački sažimaju prošlost i budućnost. Kompleksna struktura narativa, gdje se smjenuju izokrenute, ,,naopake” slike prirode i sterilnog, čistog, uredno poređanog posuđa kao simulacija privida jednog uspostavljenog reda, daje taj uznemirujući osjećaj praznine i odsutnosti, skoro apokaliptičnog naboja. Ta tenzičnost situacije osjeća se tokom cijelog trajanja rada, kao uznemirujuća pozornost na mogući kataklizmičan ishod cjelokupnog procesa. Simbolička uporišta jednog hibridnog produkta zanemaruju pitanja čovjekovog identiteta i entiteta, prepuštajući ga pitanjima kako i kuda dalje.
Višemedijski rad Jovane Vujanović The Lost Leveles Vol.III prostorna je instalacija koja uključuje fotografske kolaže analogno animirane putem dva praksinoskopska objekta. Kolaži su nastali u procesu fotomontaže, gdje se na šemu-matricu iz starih ženskih časopisa za heklanje i kukičanje umeće fotografija autorkine figure u pokretu. Slika ženske figure data je u pasivizirajućoj pozi, u spavaćici koja aludira na uspavanost i inertnost. Preuzeta matrica za heklanje svojom šematskom, matematičkom preciznošću funkcioniše kao zadato polje po kojem treba djelovati – kako se ispravno kretati da bi se dobio željeni rezultat. Njena estetika neodoljivo podsjeća na rane video igrice iz 80-tih godina (Super Mario Bros), gdje su se protagoisti kretali kroz šematska polja, prelazeći nivoe. Budući da autorka fotomontažom postavlja svoju fotografiju u sadržaj pomenute matrice, ona ujedno postaje i glavni protagonista koji se kreće, uslovljen praksinoskopskim kretanjem slika. Njena kretnja međutim nema perspektivu, ona je pravolinijska, jednolična i bez mogućnosti da se prekine ili okonča. Ženska figura u neprekidnom jednoličnom pokretu udara glavom u zid, ustaje, nastavlja pa opet pada, i taj repetativni proces neprestanog uzaludnog pokušaja održavanja na nogama, sugeriše bezbroj izgubljenih nivoa u tradicionalnim uspostavljenim sociološkim i društvenim matricama, koje nam zadaju kriterijume mišljenja i ponašanja. Na ovaj način, rad referira na aktuelnu temu ubrzanja civilizacije i pozicije pojedinca u njemu, kao i na druge situacije njegove izopštenosti, dezintegracije i socijalne konfuzije.”
Milica Bezmarević

Beogradsko dramsko pozorište i Beo Art produkcija: „U raljama života”
2022-08-19 21:30 | Ljetnja pozornica Doma kulture
Beogradsko dramsko pozorište i Beo Art produkcija
„U raljama života”
Prema romanu Dubravke Ugrešić
Reditelj: Andrej Nosov

Dramatizacija i adaptacija: Biljana Srbljanović
Scenograf: Una Jankov
Scenski pokret: Marija Milenković
Kompozitor: Irena Popovic Dragović
Saradnica na dramatizaciji: Hristina Mitić
Asistent reditelja: Aleksandra Lozanović
Dramaturg saradnik: Đorđe Kosić

Igraju: Iva Ilinčić, Aleksandar Vučković, Vesna Čipčić, Dunja Stojanović, Vanja Nenadić, Luka Grbić, Miloš Petrović Trojpec, Marko Todorović

Riječ reditelja:
„Šta to znači biti mlada žena na Balkanu? Kako sa muškarcima? Kako naći svog idealnog tipa? Kako žena danas da bude srećna? „U raljama života“ je predstava o muškarcima, na kakve muke stavljaju žene, i sa kakvim mukama žene moraju da se nose. Osnovna ideja je da se spremimo za svadbu, jednu dugu, lepu, mrsnu, balkansku svadbu koja bi trebalo da nam iznedri mladu, a mlada puno mladunčadi. I tako, sve kako su babe htele. I dede. Sve onako kako su oni svi za nju, tu Šteficu sanjali. Šta je zapravo taj san – on je satkan između nametnute patrijahalne matrice i medijske kulture koja jede i jede. Često se samo prilikom žestokog nasilja govori o ženskim pravima, ili uopšte o toj tihoj puzajućoj, prihvatljivoj, svakodnevnoj i nepodnošljivoj diskriminaciji i nadasve prihvaćenom nasilju. Nije to samo pitanje diskriminacije, to je pitanje jezika, to je pitanje normi, to je pitanje pravila koja su dodatno pometenim postjugoslovenskim društvima emancipaciju i napredak podredile suvom kapitalu. Diskriminacija postaje takođe roba, svet se kao menja, a sve zapravo ostaje manje više isto. Ključna je paradigma današnjeg nametnutog i često osuđivanog okvira lepote, sreće, bliskosti ili pak potreba i namera koje žena ima. Nekadašnje ljubiće zamenili su instagram postovi, svet satkan u medijskoj kakofoniji i sve neke velike priče koje svako ima. Šta je na nekom jednostavnom čoveku željnom sreće? Može li se izaći iz takvog okvira? I zašto bi? I ko bi i kako? Kako u odnosu na film? Dosta drugačije, ova predstava nastaje tridest i više godina posle filma. Ona je čitanje neke nove generacije.“
Andrej Nosov

Riječ kritike:
P(l)tka komedija o našim tragedijama
„Polazeći od romana Dubravke Ugrešić, autori predstave “U raljama života” su uobličili delo za koje je ispravnije reći da je nastalo prema motivima iz ovog romana, jer su radnja, kao i sadržaj i forma prilično drugačiji od njega (dramatizacija i adaptacija Biljana Srbljanović). Za početak, u predstavu nije uključeno autorefleksivno, postmodernističko rešenje “dela u delu”, postavka procesa nastajanja dela, koja upadljivo određuje ovaj “pačvork roman”, ali i kasniji, čuveni film Rajka Grlića. Taj postupak je vrlo izazovan na planu značenja i strukture, romana kao i filma, jer omogućava idejno i komičko poigravanje sa konvencijama žanrova, a ono bi bilo naročito provokativno u pozorištu, jer je ono živo, nastaje u realnom vremenu, pred gledaocima, zbog čega su mogućnosti za poigravanje veće. Radnja predstave je bitno drugačija od fragmentarnije radnje romana, čiji glavni tok, između ostalog, prati Šteficine pokušaje da nađe ljubav, u kratkim epizodama sa različitim muškarcima. U predstavi je Štefica u vezi, što je slučaj i sa njene dve drugarice, Anuškom i Marijanom, dok su originalni likovi iz romana, Trokrilni, Intelektualac i Mister Frndić, koji su bili Šteficini pokušaji ljubavnih avantura, u predstavi, između ostalog, postali partneri njenih prijateljica (neki od njih). Dakle, scenski tekst se u ogromnoj meri udaljio od romana, što je naravno legitimno, ali, sa isključivanjem postupka metateatralnosti, isključena su i potencijalno izazovna značenja predstave. Novi komad je strukturalno i idejno uprošćeniji, više-manje je sveden na savremenu pripovest o napetostima u muško-ženskim odnosima, p(l)itku komediju o tragičnoj otuđenosti i izgubljenosti današnjeg čoveka. Foto Dragana Udovičić Scenski prostor koji predstavlja Šteficin i Tetin stan je odgovarajuće savremeno, stilizovano, pomalo i kičasto dizajniran, kao i kostimi likova (scenografija Una Jankov). Vođeni rediteljem Andrejem Nosovim, glumci igraju energično i nadahnuto, nesporno ubedljivo gradeći mozaik nezadovoljstva i nemoći današnjeg čoveka. Likovi provode vreme tražeći seks, drogu i beskonačne žurke, što se može shvatiti kao pokušaj bega od praznina u njihovim životima. Vesna Čipčić izuzetno šarmantno i dirljivo igra Tetu koja se trapavo muva po Šteficinom životu, označavajući i njenu emotivnu podršku. Komički je efektno rešenje Tetine bezubosti, zbog odsustva veštačke vilice koja je neprestano negde zaturena, pa ona stalno šuška dok priča. Iva Ilinčić je takođe ubedljiva kao nezadovoljna, ali odlučna i samosvesna Štefica, mnogo samouverenija od one nesigurne i kilave Štefice iz romana. Vanja Nenadić igra vrlo samouverenu Šteficinu prijateljicu Anušku, u vezi sa lažljivim oženjenim muškarcem (Trokrilnim), a Dunja Stojanović predstavlja drčnu Marijanu, pred udajom. Ženski likovi su jaki, možda i snažniji od muških, što istinito odražava stanje našeg društva. Luka Grbić izuzetno uverljivo predstavlja Trokrilnog, jednu sirovinčinu sa viškom testosterona, Marko Todorović je nešto smireniji Mister Frndić, Aleksandar Vučković igra Šofera, dok Miloš Petrović Trojpec ekspresivno i komički sugestivno oblikuje lik Intelektualca koji neprestano filozofira o weltschmerzu.”
Ana Tasić
Kritika je objavljena u Politici 27. oktobra 2021. godine

Jovan Jerkov: „Biophotonic", performans - instalacija
2022-08-20 20:30 | korzo ispred Dvorca kralja Nikole
JOVAN JERKOV : „BIOPHOTONIC“, performans – instalacija

O projektu:
„Ljudi su počeli da recikliraju i čovjekovo tijelo. Hoće li duša u budućnosti ostati ista? Hoće li se jednog dana reciklirati i duša? Ako uopšte bude duša koje mogu (ponovo) da se recikliraju. Odgovore potražite u instalaciji BIOPHOTONIC. Ova instalacija predstavlja omaž kompakt diskovima (CD) i svim optičkim digitalnim medijima koji su refleksija svoga vremena, kao i generaciji koja je odrasla uz njih. 17. avgusta se navršava 35 godina od pronalaska CD-a. Informacije koje su upisane na CD-u predstavljaju odraz vremena koje smo proživjeli. One su nam ujedno pomogle da se obrazujemo ili informišemo. Sada i sama pomisao na određeni CD, evocira uspomene, emocije, kod tog vremena i na specifičan način nas vraća u one trenutke koje smo proveli čitajući, gledajući ili slušajući podatke sa njega. Noseći informacije iz tog vremena, CD nas je ujedno pripremio za novi tehnološki skok… CD-ovi se ispisuju svjetlošću i sadrže podatke koje može da „pročita“ samo svjetlo uz upotrebu tehnologije. Za neke CD-ove smo vezani i emotivno, kao što je to slučaj sa nekim predmetima koje više ne koristimo. Ta neraskidiva veza je kulminirala u reciklažu – u fizičkom smislu. I tada se postavlja pitanje što smo, u stvari, reciklirali: emocije, predmet ili nešto treće, što će možda buduće generacije odrediti.”
Jovan Jerkov

O instalaciji:
Reciklirana umjetnost je u povoju i direktna je veza čovjeka sa potrebom da poštuje prirodu. Svakim danom ekološka umjetnost, napravljena od odbačenog materijala ili zaboravljenih predmeta, ima sve više pristalica čija je potreba da takvim stvarima udahnu novi život. Crna Gora je ekološka država i, u skladu sa stalnom potrebom da se sve više podiže svijest o zaštiti životne sredine i recikliranju, pred vama je instalacija BIOPHOTONIC. Biophotonic je skup skulptura slobodno postavljenih u prostoru (sa ili bez pjedestala) koji čine instalaciju koja je napravljena od CD-ova, DVD-eva i njihovih kutija. Instalacija je vezana za datum – 17. avgust (1982). Na taj datum 35 godina pronađen je CD koji je suštinski obilježio dio digitalne ere i jednu generaciju koja je rasla uz njih. Tehnološkim napretkom CD-ovi polako odlaze u zaborav i sve više postaju fosili digitalne ere, kao što je prije njih to bio slučaj sa disketama.

O autoru:
Jovan Jerkov je rođen 1980. godine u Podgorici. Diplomirao je na Akademiji likovnih umjetnosti u Trebinju, na odsjeku za grafiku, u klasi prof. mr Mirka Toljića. Posjeduje diplome za predavanje: Likovne Kulture, Zdravih stilova života i Građansko vaspitanje. Dizajnom i marketingom se profesionalno bavi od 2006 god. Radio je kao dizajner, projekt menadžer u više dizajnerskih kuća i štamparija, kao i na poziciji direktora marketinga u Eurosalonu i Homemarket-u. Ima i iskustvo u radu sa djecom u školskom obrazovnom sistemu kao i sa djecom posebnih potreba. Radio je na implementaciji Volcano, kladise.me na tržištu Crne Gore kao i na njegovom marketinško, dizajnersko, informatično tehničkom razvoju. Kreator je više portala kao i sajtova. Ima iskustvo i u novinarstvu, nevladinom sektoru NVO. Jedan je od osnivača “Smotre kratke video forme” (AVI-fest) koja je imala proekcije kako u Crnoj Gori tako i u inostranstvu.
Realizovao je veliki broj samostalnih izložbi i bio učesnik brojnih domaćih i međunarodnih kolektivnih.
